Rusiya “beşinci kolon” yaratmışdı: Ukraynanın dövlətçiliyi təhlükə altında idi - İllər sonra üzə çıxdı
Rusiya ilə NATO arasında münasibətlər uzun illərdir davam edən qarşıdurma və qarşılıqlı etimadsızlıq fonunda yenidən gərginləşir. Moskva alyansın şərqə doğru genişlənməməsi ilə bağlı yazılı təminat tələb edir və iddia edir ki, bu istiqamətdə əvvəllər verilmiş vədlərə dəfələrlə əməl olunmayıb. NATO-nun genişlənməsi məsələsi isə təkcə Rusiya ilə Qərb arasındakı münasibətlərə deyil, Avropanın təhlükəsizlik arxitekturasına və regional qüvvələr balansına da birbaşa təsir göstərir.
Bəs NATO Rusiyanın bu tələbinə niyə müsbət yanaşmır? Alyansın genişlənmə siyasətinin arxasında hansı siyasi və təhlükəsizlik amilləri dayanır? Tərəflər arasında qarşılıqlı ittihamlar və hərbi-siyasi gərginlik davam edərsə, dünya yeni münaqişə təhlükəsi ilə üzləşə bilərmi?
Mövzu ilə bağlı Crossmedia.az-a açıqlama verən politoloq Zeynal Əmrəliyev qeyd edib ki, NATO-nun şərqə doğru genişlənməsinə söz verməməsinin əsas səbəbi elə Rusiyanın özünün davranışlarıdır: “Rusiya ətrafındakı ölkələrlə elə mənfi çalarlı münasibətlər qurur ki, həmin ölkələr məcburən NATO ilə əməkdaşlığa yönəlirlər. Ukrayna hazırda müharibə gedən ölkədir. Savaşın başlanmasının əsas səbəblərindən biri rəsmi Kiyevin NATO-ya üzvlüyü məsələsi olmuşdur. Rusiya elə bu bəhanə ilə oraya hücum etmişdi. Rusiya Ukraynanın daxilində “beşinci kolon” formalaşdırmışdı. Bunun ən aşkar nümunəsi Regionlar Partiyasıdır. 2014-cü ildə devrilmiş prezident Viktor Yanukoviç Rusiyanın “beşinci kolonu” idi; hələ Viktor Medvedçuku və digərlərini demirəm. Onlar çalışırdılar ki, Ukrayna daxilində özlərinə sadiq qüvvələr yaratsınlar və Ukraynanın dövlətçiliyini təhlükə altına salsınlar. Yanukoviç və tərəfdarları Rusiyanın dəstəyi ilə – seçkilər vasitəsilə – hakimiyyəti ələ keçirdilər, mövqelərini gücləndirdilər və Ukrayna dövlətinə zidd qərarlar qəbul etməyə başladılar. Nəticədə devrildilər. Bundan sonra isə Rusiya açıq hücuma keçdi”.
Politoloq qeyd edib ki, bu məsələlərin kökündə dayanan əsas səbəb məhz Rusiyanın özünün aqressiv davranışlarıdır: “Eyni zamanda bu, bir mübarizədir. Dünya uzun müddətdir ikiqütblü şəkildə fəaliyyət göstərir: bir tərəfdə Şərq bloku, digər tərəfdə Qərb bloku. Onların toqquşması labüddür; hər blok digərinin ərazisinə daha çox nüfuz etməyə çalışacaq.
Guya ki, əgər Avropa ölkələri Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatına (KTMT) üzv olmaq istəsəydi, Rusiya buna qarşı çıxacaq və onları qəbul etməkdən imtina edəcəkdi. Əslində isə, əlbəttə ki, çox böyük həvəslə qəbul edərdi. Bu baxımdan Moskva yaxşısı odur ki, günahı özündə axtarsın: niyə NATO şərqə doğru uğurla genişlənə bilir, amma Rusiyanın öz orbitində olan təşkilat qərbə doğru genişlənə bilmir:”.
Ayhan
15:00 14.11.2026
Oxunuş sayı: 123
