Yeni Kaledoniyada referendum böhranı dərinləşir
Avstraliyanın The Lowy Institute analitik mərkəzi Yeni Kaledoniyada siyasi böhranla bağlı məqalə dərc edib.
Crossmedia.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, Fransa hökumətinin 2026-cı il Bujival Müqaviləsi ilə bağlı referendumu irəli sürmək səylərinə baxmayaraq, dekabrın 8-də Konqresdə keçirilən səsvermə fikir ayrılıqlarının dərinləşdiyini üzə çıxardı. Konqres Fransada qanunvericiliyə baxılana qədər referendumun keçirilməsinə qərar verərək, Parisi cədvəli dəyişməyə və səsverməni martın 15-nə təxirə salmağa məcbur etdi.
Razılaşmaya dəstək getdikcə azalır: FLNKS dəstəyini geri götürdü və bir neçə təşkilat, o cümlədən Gömrük Senatı və həmkarlar ittifaqları sənədi rədd etdi. Yerli seçkilərin 2026-cı ilin iyun ayına təxirə salınması narazılığı artırıb. Referendumu bələdiyyə seçkiləri ilə birləşdirmək istəməyən merlər də buna qarşı çıxıblar.
Dəstəyi təmin etmək üçün Paris güzəştə getdi: FLNKS lideri Kristian Teynin geri qayıtmasına icazə verdi və məsləhətləşmələr və mümkün mətn dəyişiklikləri üçün Thierry Latastın rəhbərlik etdiyi Yeni Kaledoniyaya bir missiya göndərdi.
Milli Assambleyada səs çoxluğu olmasa, yerli müqavimət fonunda referendum qanununu qəbul etmək çətin olacaq. Yeni Kaledoniyanın gələcəyi ilə bağlı fikir ayrılıqları davam edir və bu, yenidən iğtişaşların baş verəcəyi qorxusunu artırır. FLNKS 1980-ci illərin zorakılığını və 2024-cü il islahatını əsas gətirərək, Fransanı sazişi tətbiq etməkdə ittiham edir.
Bəzi müstəqil partiyalar və mötədil qüvvələr kimlik və suverenlik məsələlərinə aydınlıq gətirilməsini tələb edərək, proseduru şübhə altına alaraq bitərəf qalıb. Yekunda Konqresin 19 üzvü referendumu dəstəkləyib, 14-ü əleyhinə çıxıb, 19-u isə bitərəf qalıb ki, bu da 2021-ci il referendumunun boykotunu xatırladır.
Sosialistlər artıq Milli Assambleyada qanunu dəstəkləməyəcəklərini bəyan ediblər. Məqalə belə yekunlaşır: Geniş dəstək və uzunmüddətli sabitliyi təmin etmək üçün Parisin əlavə məsləhətləşmələrə və Bougival sazişinə düzəlişlərə ehtiyacı var.
Türkan Kərimli
14:55 11.12.2025
Oxunuş sayı: 3822
