Rənglərlə danışan ömür – Hüseyn Əliyev
Azərbaycan təsviri sənətinin yaddaşında elə adlar var ki, onlar sadəcə rəssam kimi deyil, bütöv estetik dünyagörüşün daşıyıcısı kimi xatırlanır. Xalq rəssamı Hüseyn Əliyev də məhz bu qəbildən olan sənətkarlardandır. Onun yaradıcılığına nəzər saldıqda ilk hiss edilən məqam rənglərin dili ilə danışan bir sevginin – Vətənə, təbiətə, insana bağlılığın səmimiyyətidir. Bu gün sənətkarın doğum günü münasibətilə onun zəngin irsini bir daha xatırlayır, yaratdıqlarının zamanın sınağından necə üzüağ çıxdığı aydın görürük.
Hüseyn Əliyev üçün rəssamlıq sadəcə peşə deyildi, həm də həyatın özünü dərk etməyin bir yolu idi. Onun “Mənim müəllimim təbiətin özüdür” fikri təsadüfi səslənmir. Doğma torpağın dağları, şəlalələri, meşələri, ilin müxtəlif fəsillərində dəyişən rəng çalarları onun fırçasında yeni bir estetik məna qazanırdı. Bu baxımdan onun mənzərələri duyğuların, xatirələrin və milli yaddaşın rəngli ifadəsi kimi çıxış edir.
Sənətkarın yaradıcılığında təbiət motivləri xüsusi yer tutur. Göygölün mavi dərinliyi, Kəpəz dağının əzəməti, Zəngəzurun sərt və eyni zamanda cazibədar mənzərələri onun əsərlərində sanki canlı varlığa çevrilir. Rənglərin ahəngi, kompozisiyaların quruluşu və koloritin zənginliyi bu əsərləri yalnız baxımlı deyil, həm də düşündürücü edir. Təsadüfi deyil ki, eyni məkanın müxtəlif ovqatlarda təqdim olunması ilə o, bir növ təbiətin daxili ritmini açmağa nail olurdu.
Portret janrında isə Hüseyn Əliyev tamam başqa bir ustalıq nümayiş etdirirdi. Onun yaratdığı obrazlar zahiri oxşarlıqla kifayətlənmir, insanın daxili aləmini, ruh halını, düşüncə qatlarını üzə çıxarırdı. Bu mənada onun fırçasından çıxan hər portret psixoloji əsər təsiri bağışlayır. Məhz buna görə də sənətkarın yaratdığı obrazlar zaman keçdikcə daha da dərin məna qazanır və yeni nəsillər üçün də maraqlı olaraq qalır.
Hüseyn Əliyevin yaradıcılığında mətbuatla bağlı fəaliyyəti də xüsusi yer tutur. Uzun illər qəzet mühitində çalışması onun yaradıcılığına operativlik, dəqiqlik və ictimai mövzulara həssaslıq qazandırmışdı. Onun karikaturalarında və plakatlarında dövrün sosial problemlərinə münasibət açıq və təsirli şəkildə ifadə olunurdu. Bu əsərlər sadəcə təsviri sənət nümunəsi deyil, həm də ictimai fikrin formalaşmasına xidmət edən vizual mesajlar idi.
Müharibə illərində isə onun sənəti başqa bir məna kəsb etmişdi. Ön cəbhədə yaradılan portretlər, plakatlar və karikaturalar ruh yüksəkliyi yaradan, insanları birləşdirən ideoloji vasitə idi. Bu baxımdan Hüseyn Əliyevin yaradıcılığı sənətin həyatla necə sıx bağlı olduğunu bir daha sübut edir.
Onun haqqında danışan sənətkarlar da məhz bu məqamı xüsusi vurğulayırlar. Xalq rəssamı Tahir Salahov Hüseyn Əliyevin yaradıcılığında rənglərin musiqi kimi səsləndiyini qeyd edirdi. Bu ifadə təsadüfi deyil, çünki onun əsərlərinə baxdıqda həqiqətən də rənglərin ritmi, daxili ahəngi hiss olunur. Bu isə yalnız böyük sənətkarların nail ola bildiyi xüsusiyyətdir.
Hüseyn Əliyevin yaradıcılığı janr baxımından da zəngindir. Mənzərə və portretlərlə yanaşı, qrafika, illüstrasiya, karikatura kimi sahələrdə də məhsuldar fəaliyyət göstərməsi onun sənət imkanlarının genişliyindən xəbər verir. O, hər janrda öz dəst-xəttini qoruyub saxlayaraq fərqli ifadə vasitələri ilə eyni dərinliyi yarada bilirdi.
Bu gün onun əsərlərinə baxarkən yalnız bir rəssamın yaradıcılığı ilə deyil, bütöv bir dövrün estetik dünyası ilə qarşılaşırıq. Hüseyn Əliyevin tablolarında Azərbaycan təbiəti, insanı və ruhu özünün ən saf və səmimi halında əks olunur. Bu isə onun sənətini zamanın fövqündə saxlayan əsas amillərdən biridir.
Doğum günü münasibətilə xatırlanan bu böyük sənətkarın irsi bir daha göstərir ki, əsl sənət zamanla köhnəlmir, əksinə, hər baxışda yeni məna qazanır. Hüseyn Əliyevin rənglərlə yaratdığı dünya bu gün də yaşayır, baxanları düşündürür və Azərbaycan təsviri sənətinin ən dəyərli səhifələrindən biri kimi öz yerini qoruyub saxlayır.
Nigar Yahyazadə
19:35 22.04.2026
Oxunuş sayı: 48
