Unudulmayan ağrının 34-cü ili: Qərənfillərin dili ilə danışan yaddaş - Reportaj
Bu gün səhərin erkən saatlarından etibarən paytaxtın mərkəzində yerləşən Ana harayı abidəsi önündə qeyri-adi bir sükut hökm sürür. Bu sükut sadəcə səssizlik deyil – o, yaddaşın, kədərin və milli həmrəyliyin səssiz sədasıdır.
Xocalı faciəsinin 34-cü ildönümü münasibətilə yüzlərlə insan əlində qərənfillərlə abidə önünə axışaraq, tariximizin ən ağrılı səhifələrindən birinin qurbanlarını ehtiramla yad edir.

Səhər saatlarından başlayaraq abidə istiqamətində insan axını getdikcə artdı. Rəsmi şəxslər, ictimaiyyət nümayəndələri, qazilər, gənclər və sadə vətəndaşlar bir-birinin ardınca abidəyə yaxınlaşaraq qırmızı qərənfillər düzdü.
Üzlərdə dərin hüzn, baxışlarda isə unutmaq istəməyən bir yaddaş vardı. Bu izdiham sadəcə bir mərasim deyil, milli yaddaşın canlı təcəssümü kimi diqqət çəkirdi.

Paytaxt Bakı bu gün sanki daha sakit, daha düşüncəli görünür. Abidə ətrafında toplaşan insanlar sükut içində addımlayaraq, 1992-ci ilin fevral gecəsində baş verən faciəni xatırlayır, o ağrının hələ də qəlblərdə yaşadığını nümayiş etdirirlər.
Hər qoyulan gül bir xatirə, hər addım bir dua, hər sükut isə dərin bir ehtiram kimi hiss olunur.
Mərasim iştirakçıları arasında yaşlı nəsillə yanaşı, çoxlu sayda gənclərin də olması xüsusi diqqət çəkir. Bu, tarixin unudulmadığını və gələcək nəsillərə ötürüldüyünü göstərən ən təsirli mənzərələrdən biridir.
Əlində qərənfil tutan gənclərin baxışlarında həm kədər, həm də milli qürur aydın sezilir. Abidə önündə səsləndirilən dualar, qoyulan güllər və dərin sükut bir daha sübut edir ki, Xocalı faciəsi təkcə bir tarix deyil – o, xalqın yaddaşına həkk olunmuş sağalmaz bir yaradır.
Bu gün burada toplaşan izdihamın hər addımı, hər baxışı və hər sükutu bir mesaj verir: unutmadıq, unutmayacağıq.
Ana harayı abidəsi qarşısında ucalan bu sükutlu izdiham, anaların fəryadını, uşaqların yarımçıq qalan talelərini və bir xalqın yaddaş ağrısını simvolizə edir.
Qərənfillərin qırmızı rəngi torpağa səpilmiş qanı xatırladır, abidənin ucalığı isə ədalətə olan inamın sarsılmazlığını ifadə edir.
Bu gün burada yaşanan mənzərə sadəcə anım deyil – bu, tarixə sədaqətin, şəhidlərin xatirəsinə ehtiramın və milli birliyin canlı təcəssümüdür.
Xocalının 34-cü ildönümündə Ana harayı önündə toplaşan izdiham bir daha göstərir ki, zaman keçsə də, ağrı unudulmur, yaddaş isə susmur.
Bu gün Ana harayı abidəsi önündə toplaşan izdiham təkcə bir anım mərasiminin iştirakçıları deyil, həm də xalq yaddaşının canlı daşıyıcıları kimi görünür.
Səhərin erkən saatlarından etibarən abidə ətrafında yaranan sükutlu axın, əllərində qərənfillər tutan insanların addımlarında hiss olunan ehtiram və dərin hüznlə müşayiət olunur.

Paytaxt Bakınin mərkəzində baş verən bu mənzərə, tarixin ağrı dolu səhifələrinin yaddaşlardan silinmədiyini və milli vicdanın daim o hadisələrin izini yaşatdığını açıq şəkildə nümayiş etdirir.
İnsanların üzündəki kədər, baxışlarındakı sükut və abidə önündəki səssiz dualar faciənin illər keçsə də unudulmadığını göstərən ən təsirli səhnələrdəndir.
Mərasimə qatılanlar arasında rəsmi şəxslər, ictimaiyyət nümayəndələri, qazilər, tələbələr və müxtəlif yaş qruplarından vətəndaşlar yer alır. Bu birlik mənzərəsi, Xocalı faciəsinin təkcə bir şəhərin deyil, bütöv bir xalqın ağrısı olduğunu bir daha xatırladır.

Abidə önünə düzülən qırmızı qərənfillər sanki hər biri bir xatirəni, bir yarımçıq taleyi, bir itirilmiş ömrü simvolizə edir. Sükut içində addımlayan insanlar yalnız keçmişi yad etmir, eyni zamanda tarixi yaddaşı gələcək nəsillərə ötürmək məsuliyyətini də nümayiş etdirirlər. Gənclərin fəal iştirakı isə yaddaşın nəsillər arasında yaşadığını və milli kimliyin bu cür anım günlərində daha da möhkəmləndiyini göstərir.
Abidə ətrafında hökm sürən ab-hava dərin düşüncə və mənəvi həmrəylik hissi ilə müşayiət olunur. Dualar, ehtiramla qoyulan güllər və səssiz anım anları bu faciənin yalnız tarix kitablarında deyil, insanların qəlbində yaşadığını sübut edir.

Bu izdihamın sükutu əslində ən uca səslərdən biridir – ədalətə çağırışın, unudulmayan ağrının və milli birliyin səsi.
Xocalının 34-cü ildönümündə Ana harayı abidəsi önündə yaşanan bu mənzərə bir daha göstərir ki, zaman keçsə də, yaddaş susmur, tarix unudulmur və şəhidlərin xatirəsi xalqın mənəvi yaddaşında daim uca tutulur.
Elmir Heydərli
11:26 26.02.2026
Oxunuş sayı: 1077