Plastiklər körpə uşaqlara görün necə təsir edir
Qida məhsullarının plastik qablaşdırılmasında istifadə olunan və təhlükəsiz olduğu iddia edilən yeni nəsil kimyəvi maddələrə məruz qalma, körpələrin aşağı çəki ilə doğulması və dölün inkişafı ilə bağlı problemlər arasında əlaqə müəyyən edilmişdir.
Crossmedia.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, son onilliklər ərzində geniş istifadə olunan ftalat tipli plastikləşdiricilərlə bağlı sağlamlıq riskləri üzə çıxdıqca, sənaye sahəsi "DINCH" adlı yeni bir kimyəvi maddədən istifadə etməyə başlayıb.
İstehsalçılar bu maddəni "yüksək təhlükəsizliyə malik", zəhərli olmayan bir alternativ kimi təqdim ediblər.
ABŞ və Avropa İttifaqında qida məhsulları üçün nəzərdə tutulan yumşaq plastik qablaşdırmalarda geniş istifadə olunan "DINCH", həmçinin uşaq oyuncaqlarında, tibbi cihazlarda, müəyyən tekstil məmulatlarında, döşəmə örtüklərində və digər müxtəlif istehlak məhsullarında da rast gəlinir.
Bununla belə, ABŞ-ın federal səhiyyə məlumatlarına əsasən "NYU Langone Health" tərəfindən aparılan təhlil göstərib ki, bu kimyəvi maddə istehsalçılarının iddia etdiyi qədər təhlükəsiz olmaya bilər.
DINCH-in sağlamlıq üçün yaratdığı risklərlə bağlı araşdırmalar olduqca məhduddur. Buna baxmayaraq, mövcud tədqiqatlar göstərib ki, bu kimyəvi maddə uşaqların inkişafına təsir göstərə biləcək, endokrin sistemini pozma xüsusiyyətlərinə malik ola bilər.
Bu yeni tədqiqat DINCH-ə məruz qalma halını aşağı doğum çəkisi və daha qısa boyla əlaqələndirən ilk araşdırmadır.
Tədqiqat müəlliflərinin fikrincə, dölün inkişafı ilə bağlı problemlər ürək xəstəlikləri, öyrənmə çətinlikləri, piylənmə və yeniyetməlik, eləcə də yetkinlik dövrünə qədər davam edə bilən digər sağlamlıq problemlərinin yaranma riskini artıra bilər.
Nyu-York Universitetinin (NYU) tədqiqatının aparıcı müəlliflərindən biri olan Leonardo Trasand bildirib: "Əhalinin geniş şəkildə, çox vaxt heç fərqinə varmadan məruz qaldığı kimyəvi maddələr bazara çıxarılmazdan əvvəl təhlükəsizlik baxımından lazımi qaydada yoxlanılmalıdır".
Sözügedən kimyəvi maddənin tam adı "1,2-sikloheksan dikarboksil turşusunun diizononil efiri"dir. Plastik məmulatları daha elastik və davamlı etmək üçün istifadə olunan bu maddəyə mətbəxdə tez-tez rast gəlinən əşyalarda – məsələn, qida üçün nəzərdə tutulmuş plastik örtüklərdə və şərab şüşələri üçün sintetik tıxaclarda – rast gəlmək olar.
Tədqiqatçılar ABŞ Milli Sağlamlıq İnstitutlarının (NIH) təşəbbüsü olan "Uşaqların sağlamlıq nəticələrinə ətraf mühitin təsiri" (ECHO) proqramı çərçivəsində toplanmış, 6600-dən çox hamiləlik halına dair məlumatları təhlil ediblər.
06:12 15.11.2026
Oxunuş sayı: 146
