Din xadimi olmayan 1000 məscid - Bu qurumlar nə işlə məşğuldurlar?
Azərbaycanda məscidlərin bir hissəsində din xadimlərinin fəaliyyət göstərməməsi dini icmaların idarə olunması və dini xidmətlərin təşkili ilə bağlı müzakirələri gündəmə gətirir. Mövcud məlumatlara görə, ölkədəki təxminən 2500 məsciddən 1000-də din xadimi yoxdur. Təyin edilmiş din xadimlərinin ümumi sayı isə 1300 nəfər civarındadır. Bu rəqəmlər məscidlərin fəaliyyəti ilə onların kadr təminatı arasında müəyyən uyğunsuzluğun olması ilə bağlı məsələləri gündəmə gətirir.
Bu vəziyyət dini sahədə kadr çatışmazlığı, dini təhsilin təşkili və məzunların fəaliyyət istiqamətləri ilə bağlı suallar yaradır. Məscidlərdə din xadimlərinin olmaması dini icmaların fəaliyyətinə və dini xidmətlərin göstərilməsinə necə təsir edir? Mövcud kadr potensialından niyə tam istifadə olunmur?

İlahiyyatçı Elşad Miri məsələ ilə bağlı Crossmedia.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu iddia özü ciddi məsələdir:
“Birincisi, bunu həll etməli olan qurumun rəhbərlərindən biri bunu dilə gətirirsə, həmim sözlərin arxasındakı məqsəd aydınlaşdırılmalıdır. Bununla verilmək istənən mesaj nədir? Bunun gündəmə gətirilməsinin arxasında hansı hesablar dayanır?
Məsələnin digər tərəfi Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi və Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi əgər bu günə kimi həmin yerlərə imam, axund təyin edə bilməyiblərsə, bu qurumlar, ümumiyyətlə, nə işlə məşğuldurlar?
Vaxtilə, 1991-ci ildə Bakı İslam İnstitutu fəaliyyət göstərirdi. Bundan əvvəl həmin institut mədrəsə kimi təhsil verirdi. 2018-ci ilə kimi qapıları açıq olub. Bunların tələbələri, yetişdirmələri haradadır? Fəaliyyəti dövründə universiteti ümumilikdə 3500-dən çox tələbə bitirib. Bu tələbələr haradadır?
Bundan başqa, Bakı Dövlət Universitetinin İlahiyyat fakültəsi 1992-ci ildən 2018-ci ilə qədər fəaliyyətdə olub. Akademik Vasim Məmmədəliyev həmin fakültənin dekanı olub. Buradan da haradasa 900 nəfərə yaxın tələbə məzun olub.
Bəs bu insanlar hanı? Deməli, dini sahənin idarə edilməsində ciddi boşluq olub və bu məsələ, təəssüflər olsun ki, hələ də davam edir. Çünki baxırsınız ki, Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi və Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi demək olar ki, şablon və formal xarakterli tədbirlər keçirirlər. Hətta ölkə başçısı da Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) VIII Qurultayında etdiyi çıxışında şablon və formal xarakter daşıyan tədbirlərin keçirilməsini tənqid etməsinə baxmayaraq, bu insanlar ideoloji işin köhnə üsullarla aparılmasından əl çəkmirlər. Təsəvvür edin, müxtəlif şəhər və rayonlarda tədbirlər keçirirlər, qəbullar da təşkil edirlər. Baxırsınız ki, 3-4 rayonda eyni adamlarla görüşlər keçirilir. Bu şablon və aldatma deyilmi? Bu görüşlər rəhbərliyi aldatmaq deyil, nədir? Formal xarakter daşıdığını görmürükmü? Çünki real nəticələrə fokuslanma yoxdur.
Hər cür imkanlar yüksək səviyyədə verilib, amma real nəticələr demək olar ki, yox səviyyəsindədir. İlk növbədə bu qurumların özləri ilə iş aparılmalıdır. Vahid mexanizm formalaşdırılmalıdır. Müasir dövrün tələblərinə uyğun sistem qurulmalı və davam etdirilməlidir. Gənclərlə düzgün iş aparılmalıdır. Lakin mövcud kadrlarla real nəticələrin əldə ediləcəyinə ciddi şübhələrim var”.
Məhəbbət Tərlanoğlu
17:20 13.11.2026
Oxunuş sayı: 273