Pezeşkian Trampa meydan oxudu: "ABŞ-nin zərbələri cavabsız qalmayacaq”
ABŞ və İran arasında hərbi qarşıdurma və paralel olaraq davam edən diplomatik təmaslar Yaxın Şərqdə vəziyyətin əsas gündəm mövzularından biri olaraq qalır. İran Prezidenti Məsud Pezeşkianın BMT Baş Assambleyasının 81-ci sessiyasındakı çıxışı da məhz bu gərginliyin fonunda baş tutub. Pezeşkian bir tərəfdən Tehranın təzyiqlər qarşısında geri çəkilməyəcəyini vurğulayıb, digər tərəfdən isə diplomatiya üçün qapının tam bağlanmadığı mesajını verib. Bununla yanaşı, Vaşinqton və Tehran arasında qarşıdurma yalnız ritorika ilə məhdudlaşmır. ABŞ Prezidenti Donald Tramp BMT-dəki çıxışında İranla razılaşma əldə olunmadığı təqdirdə daha sərt addımların mümkünlüyü barədə xəbərdarlıq edib. Tehran isə ABŞ-nin hərbi təzyiqləri azaltması və İrana tətbiq olunan blokadanı aradan qaldırması halında Hörmüz boğazının açılması imkanını gündəmə gətirib. Beləliklə, tərəflərin açıqlamaları həm hərbi qarşıdurma riskinin, həm də danışıqlar imkanının eyni vaxtda mövcud olduğunu göstərir.
Mövzu ilə bağlı politoloq Əlimusa İbrahimov Crossmedia.az-a açıqlamasında bildirib ki, Amerika Birləşmiş Ştatları–İsrail və İran arasında son bir il ərzində baş verən müharibə yenə də diqqət mərkəzindədir və İran Prezidentinin BMT tədbirindəki çıxışı yəni ABŞ–İran münasibətlərinin və İran müharibəsinin gələcək inkişafına müəyyən qədər işıq salır:
"Təbii ki, İran Prezidenti öz ölkəsinə qarşı olan təhdidlərin hamısına layiqincə cavab verəcəyi haqqında bəyanatlar səsləndirdi. Bu heç də o demək deyil ki, İran ABŞ-nin hücumlarına məhz ABŞ səviyyəsində cavab verəcək və ya ABŞ-yə ciddi təsir edəcək səviyyədə qarşılıq göstərəcək. Bu mümkün deyil. Hamıya məlumdur ki, İranla ABŞ-ni hərbi potensial və iqtisadi güc baxımından müqayisə etmək mümkün deyil. Məhz buna görə də ABŞ-nin İrana vurduğu zərbələrə adekvat cavab vermək də mümkün deyil – qüvvələr balansının ciddi şəkildə ABŞ-nin xeyrinə olması buna imkan vermir. Bu gün İran Prezidenti ABŞ-nin zərbələrinə cavabın layiqincə veriləcəyini deyəndə, təbii ki, ABŞ-nin ciddi təhlükəyə məruz qalacağını nəzərdə tutmur. Sadəcə İran ABŞ-yə öz imkanları səviyyəsində cavab verir. Bu cavabları biz əvvəllər də gördük və şahidi olduq. Əgər belə demək mümkündürsə, ABŞ-nin İrana zərbələrinin heç biri cavabsız qalmadı. Təbii ki, bu cavablar ABŞ-ın İrana vurduğu zərbələr səviyyəsində olmaya bilər. Hamıya məlumdur ki, bu, qeyri-bərabər müharibədir və İran öz səviyyəsində ABŞ-yə cavab verir".
Politoloq qeyd edib ki, bu gün İranın ABŞ-yə birbaşa raket zərbələrindən söhbət gedə bilməz. Amma İran da sakitcə oturub qalmır. İran ABŞ-nin regiondakı qüvvələrinə qarşı öz imkanları səviyyəsində atəşlər açır. Təbii ki, bu atəşlər, raket və dron zərbələri də təsirsiz ötüşmür. Məhz buna görə də bu gün ABŞ İranı simasında çox ciddi və təhlükəli bir dövlət görür. Təsəvvür edin ki, iş o yerə çatıb, ABŞ bu gün İranla hansı formada münasibət saxlamaq, yaxud İrana hansı formada təsir etmək haqqında düşünür və bu barədə qərar qəbul edə bilmir. Trampın son çıxışları və bəyanatları da göstərir ki, ABŞ İranla daha çox dialoq çərçivəsində müzakirələr aparmağa cəhd edir, nəinki raket zərbələri altında. Məhz buna görə də düşünmürəm ki, vəziyyət o dərəcədə kəskinləşəcək ki, ABŞ yenidən İrana zərbə endirsin, İran da buna cavab versin. Məncə İran Prezidenti ABŞ-nin zərbələrinə qarşı layiqincə cavab verdikdə də bu, heç də ABŞ-nin ciddi təhlükəyə məruz qalacağı anlamına gəlmir. Sadəcə İran ABŞ-yə öz imkanları səviyyəsində cavab verəcək. Bu, indiyə qədər də belə olub. İranın verdiyi cavablar göstərir ki, Tehran ABŞ-nin regiondakı qüvvələrinə və müttəfiqlərinə qarşı cavablar verir. Bu cavablar qeyri-proporsional olsa da, təsir imkanına malikdir. Məhz bu təsir imkanının mövcudluğu İran Prezidentini bu tipli bəyanatlar verməyə sövq edir. Buna görə də İran Prezidenti İrana qarşı olan hücumların hamısının cavablandırılacağı barədə bəyanatlar verir".
Zeynəb Həsən
15:30 24.09.2026
Oxunuş sayı: 43
