Netanyahu hakimiyyəti faktiki olaraq başa çatıb - Rəy
İsraildə Benyamin Netanyahunun uzun illər davam edən siyasi hakimiyyətinin gələcəyi və ölkədə yeni hökumətin formalaşdırılması məsələsi yenidən gündəmə gəlib. Yüzlərlə insanın ərəb partiyalarının da təmsil olunacağı birgə hökumətin qurulması tələbi ilə etiraz aksiyası keçirməsi ölkənin siyasi həyatında baş verən dəyişikliklərin cəmiyyətin müxtəlif təbəqələri tərəfindən diqqətlə izlənildiyini göstərir.
İsrail Prezidenti İsxak Hersoqun yeni hökuməti formalaşdırmaq mandatını müxalifət lideri Qadi Ayzenkota verməsi ölkənin siyasi həyatında mühüm dönüş nöqtəsi yaradıb. Oktyabrın 27-də keçirilən parlament seçkilərində Netanyahunun əleyhinə olan siyasi qüvvələr, o cümlədən ərəb partiyaları birlikdə 67 mandat qazanıblar. Bu nəticə ərəb partiyalarının İsrail siyasətində rolunu artırmaqla yanaşı, uzun illərdir ölkənin siyasi gündəmini müəyyənləşdirən Benyamin Netanyahunun hakimiyyətdən getməsi ehtimalını da gündəmə gətirib.
Təl-Əvivdə keçirilən etiraz aksiyalarında ərəb partiyalarının da təmsil olunacağı birgə hökumətin qurulmasına çağırış edilməsi isə ölkə daxilində siyasi dəyişikliklərlə bağlı gözləntilərin artdığını göstərir. Bəs bu proses Netanyahunun siyasi dövrünün başa çatması deməkdirmi? İsraildə mümkün hakimiyyət dəyişikliyi Fələstin məsələsinə, Qəzza zolağındakı vəziyyətə və bütövlükdə Yaxın Şərqdəki geosiyasi proseslərə necə təsir göstərə bilər?
Mövzu ilə bağlı Yaxın Şərq məsələləri üzrə ekspert Rufiz Hafizoğlu Crossmedia.az-a açıqlamasında qeyd edib ki, ilk dəfə olaraq müasir İsrail tarixində ərəb seçicilər ölkədə keçirilən seçkilərin nəticələrinə və ümumi gedişatına real təsir göstərmək imkanı əldə etdilər: “Hətta vəziyyət o həddə çatdı ki, Benyamin Netanyahu ərəb seçicilərin fəallığından narahatlığını açıq şəkildə dilə gətirdi. İsraildə bəzi seçki məntəqələrində ərəb seçicilərə, o cümlədən ərəb müsəlmanlara və xristianlara qarşı ayrı-seçkilik halları qeydə alındı. Onlara qarşı müəyyən hücumlar da baş verdi. Lakin bütün bunlara baxmayaraq, ərəb seçicilər müasir İsrail tarixində ilk dəfə olaraq seçkilərin nəticələrinə təsir göstərmək üçün real siyasi imkan əldə etdilər. Bu, müəyyən mənada gözlənilən idi. Çünki söhbət təkcə Netanyahunun ərəb müsəlmanlara qarşı radikal mövqeyindən getmirdi. Onun hakimiyyətində İsrail hökumətinin beynəlxalq imicinə ciddi zərər vuran ifrat millətçi və radikal qüvvələr də kifayət qədər güclənmişdi. Digər tərəfdən, ərəb əhali də bu siyasətdən ciddi şəkildə təsirlənmişdi”.
Ekspert qeyd edib ki, artıq hökumətin formalaşdırılması ilə bağlı səlahiyyət Yəşar Partiyasının lideri Qadi Ayzenkota verilib: “Düşünürəm ki, bu prosesdə ərəb partiyaları ilə hər hansı koalisiya yaradılması ehtimalı da kifayət qədər realdır. Benyamin Netanyahunun hakimiyyəti faktiki olaraq başa çatıb. Prezident hökuməti formalaşdırmaq mandatını başqa bir siyasi liderə veribsə, bu, Netanyahunun hakimiyyətinin sona çatmasının rəsmi göstəricisidir. Yeni qurulacaq İsrail hökumətinin qarşısında isə bir sıra mühüm vəzifələr dayanır. İlk növbədə, Fələstin məsələsinə yenidən baxılmalı, Qəzza ilə bağlı siyasət dəyişdirilməlidir. İkinci mühüm məsələ İsrailin siyasi imicinin bərpasıdır. Çünki İsrail heç vaxt indiki qədər mürəkkəb və zəif beynəlxalq vəziyyətə düşməmişdi. Yeni hökumət ölkənin nüfuzunu bərpa etməyə çalışmalıdır. Bununla yanaşı, iqtisadi problemlərin həlli və cəmiyyətdəki daxili parçalanmanın aradan qaldırılması da əsas prioritetlərdən olmalıdır”.
Ayhan
17:00 10.11.2026
Oxunuş sayı: 87
