Neft 60 dollaradək ucuzlaşa bilər- Gözlənilməz ssenari
Azərbaycanda 2027–2030-cu illər üzrə iqtisadi artımla bağlı proqnozlar açıqlanıb. Proqnozlara əsasən, bu dövrdə ölkə iqtisadiyyatında orta illik artımın 3,3 faiz, qeyri-neft-qaz sektorunda isə 4,4 faiz təşkil edəcəyi gözlənilir. Eyni zamanda, 2030-cu ilədək qeyri-neft-qaz sektorunun ÜDM-də payının 82 faizə çatdırılması hədəflənir. Qeyri-neft sektorunun inkişafı, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi və neft-qaz gəlirlərindən asılılığın azaldılması Azərbaycanın uzunmüddətli iqtisadi strategiyasının əsas istiqamətlərindəndir. Bu baxımdan açıqlanan proqnozlar ölkənin iqtisadi inkişaf perspektivləri, investisiya mühiti və özəl sektorun iqtisadiyyatda rolunun artırılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Bəs qarşıdakı dörd il üçün nəzərdə tutulan 3,3 faizlik iqtisadi artım proqnozu nə dərəcədə real və qənaətbəxşdir?
Mövzu ilə bağlı Crossmedia.az-a açıqlama verən Real Partiyasının sədri Natiq Cəfərli qeyd edib ki, bundan əvvəl də bənzər proqnozlar səsləndirilib, lakin onlar özünü doğrultmayıb: “Ona görə də bu məsələdə proqnozların hansı parametrlər və göstəricilər əsasında hazırlandığını nəzərə almaq lazımdır. Çünki Azərbaycanda ümumi daxili məhsulun artımına təsir göstərən əsas amillərdən biri hələ də enerji sektorudur. Söhbət, xüsusilə, neft və qaz hasilatının həcmindən, eləcə də dünya bazarında enerji daşıyıcılarının qiymətindən gedir. Qarşıdakı illərdə hasilatın hansı səviyyədə olacağı və neftin qiymətinin necə dəyişəcəyi proqnozların reallaşmasına birbaşa təsir göstərəcək. Hazırda müharibələr və geosiyasi gərginliklər səbəbindən neftin qiyməti yüksəkdir. Ancaq 2027-ci və 2028-ci illərdə qiymətlərin hansı səviyyədə olacağını indidən dəqiq söyləmək çətindir. Əgər müharibələr səngiyərsə və geosiyasi gərginliklər aradan qalxarsa, neft 60 dollaradək ucuzlaşa bilər. Təbii ki, bu halda qazın qiymətində də paralel azalma müşahidə oluna bilər”.
N.Cəfərli əlavə edib ki, belə bir şəraitdə hazırda səsləndirilən iqtisadi proqnozların özünü doğruldacağı ilə bağlı suallar yaranır: “Məhz buna görə də bu cür proqnozları qiymətləndirərkən diqqəti yalnız yekun rəqəmlərə deyil, həmin rəqəmlərin hansı parametrlər əsasında hesablandığına yönəltmək lazımdır. Hesab edirəm ki, proqnozların hazırlanması zamanı hansı göstəricilərin əsas götürüldüyü, hansı iqtisadi amillərin nəzərə alındığı barədə daha geniş və ətraflı açıqlama verilsəydi, bu, daha məqsədəuyğun olardı”.
Ayhan
15:00 13.11.2026
Oxunuş sayı: 41
