2027 üçün dörd mühüm proqnoz: Bəşəriyyət hazır olmalıdır
2027-ci ilə dair proqnozlar dünyada geosiyasi, iqtisadi və texnoloji proseslərin hansı istiqamətdə inkişaf edə biləcəyinə diqqət çəkir. “The Economist” nəşrinin xüsusi buraxılışında ABŞ-də Donald Trampdan sonrakı siyasi dövrə hazırlıq, Yaxın Şərqdə müharibənin nəticələri, süni intellekt bazarında mümkün maliyyə böhranı və Çin-Tayvan münasibətlərində gərginlik əsas mövzular kimi önə çıxarılıb.
Bu proqnozlar göstərir ki, qarşıdakı dövrdə baş verəcək proseslər yalnız ayrı-ayrı ölkələrin deyil, bütövlükdə beynəlxalq sistemin gələcəyinə təsir göstərə bilər. Xüsusilə İranla müharibənin enerji və ərzaq təhlükəsizliyinə mümkün təsirləri, texnologiya şirkətlərinin artan borclanması və Çin-Tayvan xəttindəki hərbi-siyasi vəziyyət qlobal gündəmin mühüm istiqamətlərindəndir.
Nəşr Avropada dövlət borclarının artması, siyasi rəqabət, iqlim dəyişiklikləri, kosmik texnologiyaların inkişafı və arıqlama dərmanlarının iqtisadi təsirləri kimi məsələləri də diqqətə çatdırır. Bununla yanaşı, bu ssenarilərin hər biri eyni dərəcədə qaçılmaz hadisə kimi deyil, mümkün risklər və inkişaf istiqamətləri kimi qiymətləndirilməlidir. 2027-ci ilə dair bu gözləntilərin hansı əsaslara söykəndiyi və onların dünya siyasəti ilə iqtisadiyyatına mümkün təsirləri xüsusi təhlilə ehtiyac yaradır.

Mövzu ilə bağlı Beynəlxalq məsələlər üzrə ekspert Əziz Əlibəyli Crossmedia.az-a açıqlamasında qeyd edib ki, söhbət burada mədəniyyət və digər aktual məsələlərdən gedir: “Bu mövzulara fundamental yanaşmaq lazımdır. Çünki burada konkret proqnoz verilmir, sadəcə risk xəritəsi hazırlanır. Yəni məqsəd 2027-ci ildə mütləq bu hadisələrin baş verəcəyini söyləmək deyil, diqqəti mümkün risklərə yönəltmək və bu istiqamətləri izləməyin vacibliyini vurğulamaqdır. Həmin dörd mövzunu reallıq ehtimalına görə sıralamaq, daha real görünənləri önə çəkmək lazımdır. İlk növbədə, ABŞ-də Trampdan sonrakı dövrdə siyasi gərginliyin yenidən artması ehtimalı diqqət çəkir. 2028-ci il seçkilərində demokratların Konqresin hər iki palatasında çoxluq qazanması və Trampın hakimiyyətdən sakit şəkildə ayrılmaq istəməməsi məsələsi gündəmdədir. Əslində, bu istiqamətdə müəyyən siyasi proseslərin artıq şahidi oluruq. 2028-ci il seçki yarışı isə 2027-ci ildə daha da qızışacaq”.
Ekspert qeyd edib ki, süni intellekt sahəsində də ciddi problemlər mövcuddur: “Xüsusilə bu texnologiyanın maliyyələşdirilməsi ilə bağlı risklər artır. Bəzi proqnozlara görə, böyük texnologiya şirkətlərinin borcları 2027-ci ildə 420 milyard dollara çata bilər. Hazırda bu göstəricinin təxminən 250 milyard dollar olduğu bildirilir. Borclanmanın getdikcə artması gələcəkdə ciddi maliyyə böhranına səbəb ola bilər. Digər mühüm məsələ iqlim dəyişiklikləri və ərzaq qiymətləridir. 2027-ci ildə ərzaq qiymətlərinin 7 faiz artacağı ehtimal olunur. Bununla belə, bəzi ssenarilərin müəyyən qədər şişirdildiyi də görünür. İranla müharibənin nəticələri və qlobal aclıq təhlükəsi ilə bağlı ssenarilər hələlik kifayət qədər aydın deyil. Mövcud vəziyyətdə dünyada kəskin ərzaq böhranının yaranacağı qənaətinə gəlmək üçün əsaslar yetərli deyil. Tayvanın 2027-ci illə bağlı hədəfləri də o qədər inandırıcı görünmür. Avropa ilə bağlı məsələlərə də xüsusi diqqət yetirmək lazımdır. Burada səhiyyə sistemi və tibb sahəsindəki problemlər, dövlət borcunun artması, ABŞ-də Trampdan sonrakı siyasi proseslər və mümkün siyasi xaos, İran məsələsi, iqlim dəyişiklikləri və ərzaq qiymətlərinin yüksəlməsi əsas risk istiqamətləri kimi önə çıxır. Düşünürəm ki, 2027-ci il üçün bu mövzulara daha çox diqqət yetirilməlidir”.
Ayhan
15:30 19.11.2026
Oxunuş sayı: 50