Müasir uşaqlar niyə əvvəlki nəsillərdən daha zəif inkişaf edir? - Pediatr
Müasir dövrdə uşaqların fiziki inkişafı, sağlam böyüməsi və yaşlarına uyğun inkişaf göstəricilərinə sahib olması mühüm məsələlərdən biri kimi diqqət çəkir. Uşağın boyunun uzanması, bədən çəkisinin artması və ümumi fiziki göstəriciləri onun inkişafının qiymətləndirilməsində əsas meyarlar hesab olunur. Bu prosesə irsi xüsusiyyətlərlə yanaşı, qidalanma vərdişləri, gündəlik fiziki aktivlik, yuxu rejimi və ümumi sağlamlıq vəziyyəti də təsir göstərir.
Uşaqlıq dövründə müşahidə olunan inkişaf fərqləri hər zaman ciddi problemə işarə etməsə də, boy və çəki artımının yaşa uyğun olmaması, eləcə də fiziki inkişafın ləngiməsi diqqətdən kənarda qalmamalıdır. Belə halların vaxtında müəyyənləşdirilməsi mümkün sağlamlıq problemlərinin erkən aşkarlanması baxımından əhəmiyyətlidir. Bu səbəbdən uşaqların inkişaf göstəricilərinin mütəmadi izlənməsi və pediatr müayinələrinin gecikdirilməməsi vacibdir. Bəs müasir uşaqların fiziki inkişafına hansı amillər təsir edir və sağlam böyüməni təmin etmək üçün valideynlər nələrə diqqət yetirməlidirlər?
Pediatr Nigar Abdullayeva Crossmedia.az-a açıqlamasında uşaqlarda fiziki inkişaf geriliyinə səbəb olan amillərdən və erkən müayinənin əhəmiyyətindən danışıb.
Pediatr bildirib ki, fiziki inkişaf geriliyi müxtəlif xəstəliklərlə əlaqəli ola bilər. O, mümkün səbəbləri sadalayaraq qeyd edib: “Ürək qüsurları, qan azlığı, çölyak xəstəliyi, kistik fibroz, bir sıra genetik xəstəliklər və sindromlar, boy hormonu çatışmazlığı, qalxanabənzər vəzin problemləri və digər endokrin pozuntular fiziki inkişaf geriliyinə səbəb ola bilər. Malabsorbsiya sindromu, tez-tez xəstələnmə və kifayət qədər qidalanmama da bu baxımdan əsas amillərdəndir”.
Nigar Abdullayevanın sözlərinə görə, uşağın fiziki inkişafının qiymətləndirilməsi üçün pediatr müayinələri mütəmadi aparılmalıdır. O vurğulayıb: “Körpələr hər ay pediatr müayinəsindən keçməlidirlər. Müayinə zamanı onların boyu və çəkisi ölçülür, göstəricilərin yaşlarına uyğun olub-olmadığı qiymətləndirilir. Əgər gözlənilən artım müşahidə edilmirsə, səbəbləri müəyyənləşdirmək üçün lazımi müayinələr aparılmalıdır”.
Pediatr qeyd edib ki, inkişaf geriliyinin səbəbi müəyyənləşdirildikdən sonra uyğun müalicə və tövsiyələr tətbiq olunmalıdır. Vaxtında müdaxilə edilməməsi uşağın sonrakı yaşlarda fiziki inkişafına mənfi təsir göstərə bilər. Buna görə də valideynlər uşağın boy və çəki artımındakı geriliyi diqqətdən kənarda qoymamalı, şübhəli hallarda pediatra müraciət etməlidirlər.
Nigar Xəlilli
18:00 29.10.2026
Oxunuş sayı: 55
