Dönərdən zəhərlənmələr niyə artır?
Son günlər regionlarda baş verən qida zəhərlənməsi halları, xüsusilə də sürətli qidalanma məntəqələrində istehlak edilən məhsullarla bağlı risklərin yenidən gündəmə gəlməsinə səbəb olub.
Tərtər şəhərində iki nəfərin dönərdən zəhərlənərək xəstəxanaya yerləşdirilməsi də bu narahatlığı daha da artırır.
1999-cu il təvəllüdlü Şəfaqət İslam qızı Paşayeva və 1983-cü il təvəllüdlü Nuranə Ədalət qızı şəhər ərazisində istehlak etdikləri qidadan – dönərdən sonra zəhərlənmə şübhəsi ilə tibb müəssisəsinə çatdırılıblar. Hadisə ictimai iaşə obyektlərində qida təhlükəsizliyi məsələlərinin nə qədər həssas və ciddi nəzarət tələb etdiyini bir daha ortaya qoyur.
Belə bir vəziyyət fonunda əsas sual aktuallaşır: dönərxanalarda qida təhlükəsizliyinin təmin olunması üçün hansı standart yoxlamalar aparılmalı, hansı nəzarət mexanizmləri gücləndirilməlidir və istehlakçıların sağlamlığının qorunması necə daha effektiv şəkildə təmin edilə bilər?
Qida təhlükəsizliyi üzrə ekspert Seymur Qafarov Crossmedia.az-a açıqlama verib:
"Son zamanlar, xüsusilə ötən yay mövsümündən başlayaraq intensiv şəkildə dönər və sürətli qidalanma məhsullarının istehlakı ilə bağlı zəhərlənmə hallarının artması müşahidə olunur. Bu halların qarşısının alınması üçün bir sıra mühüm tədbirlər həyata keçirilməlidir.
İlk növbədə, qəbul olunmuş ət məhsulu əgər toyuq və ya mal əti qarışığıdırsa, müvafiq ekspertiza aktı ilə təsdiqlənməli və baytarlıq nəzarəti və möhürlənməsi vasitəsilə istifadəyə verilməlidir. Qətiyyən müxtəlif mənşəli ət məhsullarının bir-birinə qarışdırılmasına yol verilməməlidir.
Daha dəqiq ifadə etsək, əgər belə bir qarışdırılma həyata keçiriləcəksə, bu, mütləq şəkildə resepturada, texnoloji xəritədə və müəssisənin kalkulyasiya normalarında öz əksini tapmalıdır.
İsti qidalar hazırlandıqdan sonra maksimum iki saat ərzində istehlak olunmalıdır.
Eyni zamanda, mayonez məhsullarının həddindən artıq istifadəsindən çəkinilməlidir. İstifadə olunan souslar mütləq təzə hazırlanmış olmalı, əvvəlki gündən qalan və ya saxlanılmış souslardan istifadə edilməməlidir".
Ekspert əlavə edib ki, ət məhsulları yalnız həmin gün üçün təzə halda istifadəyə verilməlidir:
"Marinad prosesində həddindən artıq və standartlara uyğun olmayan qatqı maddələrindən istifadə olunmamalıdır.
İstehlak zamanı ət məhsulunun daxili temperaturu 75 dərəcə selsi olmalı və bu temperaturda ən azı 2 dəqiqə saxlanılmalıdır ki, bakterial çirklənmə riski minimuma endirilsin.
Eyni zamanda, qəbul olunan meyvə və tərəvəzlər temperatur nəzarət cədvəllərinə uyğun şəkildə saxlanılmalı və emal edilməlidir. Dondurulmuş yarımfabrikat dönər ət məhsulları mənfi 8 dərəcə selsi temperaturda, təzə halda soyudulmuş məhsullar isə 0 dərəcədən müsbət 5 dərəcə selsi aralığında saxlanılmalıdır.
Bu məhsullar uzun müddət saxlanılmamalıdır. İstehlakçılar məhsulu qəbul etdikdən sonra onu saxlayaraq deyil, dərhal istehlak etməlidirlər. Yəni məhsul hazırlandıqdan dərhal sonra istehlak olunması tövsiyə edilir".
Ayhan
17:30 13.04.2026
Oxunuş sayı: 52
