Prezident İlham Əliyevin Naxçıvan səfəri: Təhlükəsizlik, iqtisadiyyat və regional inteqrasiyanın yeni mərhələsi
2026-cı il avqustun 11-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Naxçıvan Muxtar Respublikasına səfər edib. Bu, dövlət başçısının prezident kimi Naxçıvana 17-ci səfəri idi. Səfər çərçivəsində bir sıra mühüm açılış və təməlqoyma mərasimləri keçirilib, Əlahiddə Ümumqoşun Orduda yeni yaradılan komando hərbi hissələrinə Döyüş bayraqları təqdim olunub və Prezident Azərbaycan Televiziyasına geniş müsahibə verib. Bu səfər və müsahibə Naxçıvanın yalnız sosial-iqtisadi inkişafı deyil, həm də Azərbaycanın regional təhlükəsizlik, enerji və nəqliyyat strategiyasının mərkəzi elementi kimi mövqeyini bir daha təsdiqlədi.
Sənaye parkı və infrastruktur layihələri: İşsizlik probleminin həlli istiqamətində konkret addımlar:
Səfərin ən mühüm iqtisadi nəticələrindən biri Naxçıvan Sənaye Parkının təməlinin qoyulması oldu. 310 hektar ərazini əhatə edəcək bu park Azərbaycanda Sumqayıt Sənaye Parkından sonra ərazi baxımından ikinci ən böyük sənaye parkıdır. Prezident müsahibəsində birbaşa qeyd etdi ki, parkın yaradılması Naxçıvanda iş yerlərinin yaradılması və işsizlik probleminin həlli üçün böyük təkan verəcək. Parkın tərkibində 300 meqavat gücündə istilik elektrik stansiyasının inşası da nəzərdə tutulur. Hazırda Naxçıvanın generasiya gücü təxminən 200 meqavatdır; yeni stansiya bu potensialı 1,5 dəfə artıracaq. Bu, həm daxili tələbatı dayanıqlı şəkildə ödəmək, həm də gələcəkdə ixrac imkanlarını genişləndirmək məqsədi daşıyır.
Prezident açıq şəkildə vurğuladı ki, Naxçıvanda müasir sənaye komplekslərinin yaradılması planlaşdırılır və bu, məşğulluq səviyyəsinin artırılmasına yönəlib. Eyni zamanda, sosial infrastrukturun inkişafı – uşaq bağçalarının tikintisi və təmiri, sosial mənzil komplekslərinin təməlinin qoyulması, DOST Mərkəzinin açılışı – əhalinin rifahının yüksəldilməsi siyasətinin davamıdır. “Naxçıvan şəhərinin 2044-cü ilədək inkişafına dair Baş Plan”ın təqdimatı da göstərir ki, şəhərin ərazisi və əhalisi artacaq, məşğulluq isə əhəmiyyətli dərəcədə yüksələcək. Bu, uzunmüddətli, sistemli yanaşmanın ifadəsidir: təhlükəsizlik təmin edildikdən sonra iqtisadi potensialın reallaşdırılması.
Zəngəzur dəhlizi: Strateji təşəbbüsdən reallığa
Müsahibənin mərkəzi mövzularından biri Zəngəzur dəhlizi (TRIPP – “Beynəlxalq Sülh və Rifah naminə Tramp Marşrutu”) oldu. Prezident İlham Əliyev bir daha xatırlatdı ki, bu dəhlizin yaradılması Azərbaycanın təşəbbüsüdür və ölkənin əsas hissəsi ilə Naxçıvanı birləşdirmək çoxdankı hədəfdir. 2020-ci il üçtərəfli bəyanatında bu məsələnin öz əksini tapmasına baxmayaraq, beş il ərzində praktiki addımlar atılmayıb. Yalnız 2025-ci il avqustun 8-də Vaşinqton Zirvə Görüşündə məsələ öz həllini tapıb və layihənin icrasına start verilib.
Prezident qeyd etdi ki, Horadiz–Ağbənd avtomobil yolu demək olar ki, hazırdır, dəmir yolu tikintisi isə sürətlə gedir. Naxçıvan dəmir yollarının yenidən qurulması da davam edir. Zəngəzur dəhlizi təkcə Azərbaycan-Naxçıvan bağlantısı deyil, eyni zamanda Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin mühüm qolu olacaq. Bu, Naxçıvanı regional nəqliyyat qovşağına çevirəcək və həm iqtisadi, həm də geosiyasi dividendlər gətirəcək. Prezidentin vurğuladığı kimi, bu yolun əhəmiyyəti yalnız Azərbaycan üçün deyil, geniş coğrafiya üçün böyükdür.
Təhlükəsizlik və komando briqadaları: Naxçıvanın müdafiə potensialının gücləndirilməsi
Səfərin ən diqqətçəkən hərbi-siyasi hadisəsi Əlahiddə Ümumqoşun Orduda yeni yaradılan komando (əməliyyat) hərbi hissələrinə Döyüş bayraqlarının təqdim edilməsi mərasimi oldu. Prezident müsahibəsində açıq şəkildə bildirdi ki, Naxçıvanın coğrafi spesifikası və əsas ərazidən ayrı olması səbəbindən onun təhlükəsizliyinə xüsusi diqqət yetirilir. Əlahiddə Ordu Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin ayrılmaz tərkib hissəsidir, lakin burada hərbi potensialın gücləndirilməsi daimi prioritetdir. Yeni komando qüvvələrinin yaradılması və ən müasir texnika ilə təchizat bu siyasətin konkret nəticəsidir.
Prezident vurğuladı: “Azərbaycan Silahlı Qüvvələri bölgədə söz sahibidir. O cümlədən Naxçıvanda hərbi potensial gündən-günə gücləndirilir və gücləndiriləcək.” Bu bəyanat həm daxili auditoriya, həm də regional aktorlar üçün aydındır: Naxçıvanın təhlükəsizliyi heç vaxt müzakirə mövzusu olmayacaq və ölkə bunun üçün lazımi resursları səfərbər edir.
Prezidentin müsahibəsi və səfər proqramı bir daha göstərdi ki, Naxçıvan, Şərqi Zəngəzur və Qarabağ vahid konsepsiya əsasında inkişaf etdirilir. Təhlükəsizlik – enerji təhlükəsizliyi – iqtisadi inkişaf – nəqliyyat inteqrasiyası zənciri ardıcıl şəkildə qurulur. Naxçıvan artıq “blokadada olan eksklav” obrazından çıxaraq regional nəqliyyat, enerji və sənaye mərkəzinə çevrilmə yolundadır.
Səfər həm də siyasi mesaj daşıyır: Azərbaycan öz strategiyasını konkret layihələrlə, real açılışlarla və uzunmüddətli planlarla həyata keçirir. İşsizliyin həlli üçün sənaye parkı, təhlükəsizlik üçün komando hissələri, regional inteqrasiya üçün Zəngəzur dəhlizi – bunlar bir-birini tamamlayan addımlardır. Prezidentin “biz bu hədəfə doğru inamla və çox böyük məharətlə addımlayırdıq və artıq yaxınlaşmışıq” sözləri həm daxili, həm də xarici siyasətdə Azərbaycanın iradə və ardıcıllığını nümayiş etdirir.
Nəticə etibarilə, 2026-cı il avqust səfəri Naxçıvanın inkişafında yeni mərhələnin rəsmi başlanğıcı kimi qiymətləndirilə bilər. Təhlükəsizlik möhkəmləndirilir, iqtisadi potensial reallaşdırılır, regional bağlantılar qurulur. Bu, yalnız muxtar respublikanın deyil, bütövlükdə Azərbaycanın Cənubi Qafqazdakı mövqeyinin gücləndirilməsi deməkdir.
11:30 13.08.2026
Oxunuş sayı: 67