Köçəri quşların nəsli tükənir - ekoloji fəlakət qapımızda
Azərbaycanda köçəri ov quşlarının sayında son dövrlərdə ciddi azalma müşahidə olunur. Buna səbəb olan əsas amillər sırasında su hövzələrinin quruması, ətraf mühitin çirklənməsi və ov qaydalarının pozulması dayanır. Xüsusilə quşların miqrasiya və qışlama zamanı istifadə etdiyi göllərin quruması onların təbii marşrutlarına ciddi təsir göstərir. Hacıqabul gölünün tamamilə quruması da köçəri quşların həmin ərazidən istifadə imkanını aradan qaldırıb. Bakı-Abşeron yarımadası və Xəzər sahili boyunca qışlama məkanlarının azalması isə problemin miqyasını daha da artırıb. Bəs ekoloji dəyişikliklər və qanunsuz ov quşların sayına necə təsir edir?
Mövzu ilə bağlı ekoloq Sadiq Həsənov Crossmedia.az-a açıqlamasında bildirib ki, köçəri ov quşlarının sayının azalmasının əsas səbəbi ekoloji problemlərdir.
“Bu quşlar zaman-zaman miqrasiya edirlər. Qışda və yayda məkanlarını dəyişirlər. Onların dayanacağı, miqrasiya zamanı müvəqqəti məskunlaşacağı xüsusi yerlər var. Həmçinin bu su hövzələrində müəyyən müddət qışlayırlar.
Həmin yerlər əsasən göllərdir. Məsələn, Hacıqabul gölü, Abşeron yarımadasında Kürdəxanı gölü, Kür-Araz ovalığında Mehman gölü və digər su hövzələri buna nümunədir. Bu kimi göllərin kütləvi şəkildə quruması onların miqrasiyasında ciddi problemlər yaradır.
Digər tərəfdən, ovlanma zamanı müvafiq qaydalara riayət olunmur. Xüsusilə quşların balavermə dövründə kütləvi şəkildə ovlanması onların sayının azalmasına səbəb olur.
Ümumiyyətlə, Bakı-Abşeron yarımadası ərazisində və Xəzər dənizi boyu quşların qışlama yerləri xeyli azalıb. Buna həm dəniz səviyyəsinin geri çəkilməsi, həm su hövzələrinin, yəni göllərin quruması, həm də çirklənmə faktoru təsir edir. Bu da quşların miqrasiya prosesindəki əsas maneələrdəndir.
Xüsusilə Hacıqabul kimi münbit bir gölün tamamilə quruması quşların həmin ərazidən istifadə etmək imkanını əlindən alıb. Bu da onların köç etmə sərhədlərinin daralmasına və başqa yerlərə miqrasiya etməsinə gətirib çıxarıb.
Məhz bu səbəblərdən son dövrlərdə köçəri ov quşlarının sayı kifayət qədər azalıb. Əsas amillər bunlardır”.
Zeynəb Həsən
20:00 11.09.2026
Oxunuş sayı: 50
