Nəsiman Yaqublu: Cümhuriyyət yaddaşının fədakar tədqiqatçısı
Bu gün Azərbaycan elminin, jurnalistikasının və milli tarixşünaslığının dəyərli nümayəndəsi, tarix elmləri doktoru, professor Nəsiman Qara oğlu Yaqublunun vəfatının ildönümüdür.
1962-ci il fevralın 22-də Zəngilan rayonunun Zəngilan kəndində dünyaya göz açan Nəsiman Yaqublu ömrünü Azərbaycanın istiqlal tarixinə, xüsusən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti və onun qurucusu Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin irsinin araşdırılmasına həsr etmişdi. O, müstəqilliyimizin ilk illərindən başlayaraq “Ağrılı ömürlər”, “Xocalı qırğını”, Rəsulzadəyə dair çoxsaylı monoqrafiyalar, ensiklopediyalar və məqalələrlə oxucuların qarşısına çıxmışdı.
Nəsiman Yaqublu yalnız alim və tədqiqatçı kimi deyil, həm də jurnalist və pedaqoq kimi Azərbaycan ictimai fikir tarixində özünəməxsus iz qoyub. Bakı Dövlət Universitetinin Jurnalistika fakültəsində uzun illər müəllimlik edən professor tələbələrinə milli mətbuat tariximizi, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin irsini və istiqlal düşüncəsini öyrədib. Onun mühazirələri və araşdırmaları bir çox gənc jurnalistin tarixə və milli mətbuata marağının formalaşmasında mühüm rol oynayıb.
Alimin elmi fəaliyyətinin əsas istiqamətlərindən birini Azərbaycan mühacirət mətbuatının, milli istiqlal hərəkatının və Cümhuriyyət dövrünün araşdırılması təşkil edib. O, arxiv sənədlərini, tarixi mənbələri və dövrün mətbuat nümunələrini araşdıraraq Azərbaycan tarixinin bir sıra mühüm səhifələrinin daha geniş auditoriyaya çatdırılmasına töhfə verib. Xüsusilə Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin həyat və siyasi fəaliyyətinin öyrənilməsi istiqamətində apardığı tədqiqatlar onun elmi irsində xüsusi yer tutur.
Nəsiman Yaqublu üçün tarix yalnız keçmişin öyrənilməsi deyildi. O, milli yaddaşın qorunmasını, tarixi həqiqətlərin gələcək nəsillərə çatdırılmasını mühüm vətəndaşlıq məsuliyyəti hesab edirdi. Buna görə də onun çıxışlarında, məqalələrində və kitablarında tarixə bağlılıqla yanaşı, Vətənə və milli dəyərlərə böyük həssaslıq hiss olunurdu.
2024-cü il avqustun 25-də doğma Zəngilana gedərkən yolda baş verən faciəvi qəza Nəsiman Yaqublunun həyatına son qoydu. Onun doğma torpağa son səfəri həyatının mühüm hissəsini təşkil edən Zəngilanla bağlı xatirələri ilə yadda qaldı.
Aradan illər keçsə də, Nəsiman Yaqublunun elmi və publisistik irsi, yazdığı əsərlər və yetişdirdiyi tələbələr onun adını yaşatmaqda davam edir. Rəsulzadə irsinin araşdırılması, Cümhuriyyət tarixinin təbliği, mühacirət mətbuatının öyrənilməsi və milli yaddaşın qorunması istiqamətində gördüyü işlər Azərbaycan tarixşünaslığında mühüm iz buraxıb.
Bu gün Nəsiman müəllimi hörmət və ehtiramla yad edir, onun ailəsinə, yaxınlarına, tələbələrinə və həmkarlarına dərin hüznlə başsağlığı veririk.
Allah rəhmət eləsin!
Nigar Xəlilli
12:50 25.08.2026
Oxunuş sayı: 43
