Fələstin baş nazirinin Azərbaycana səfəri – dünyaya verilən mesajlar
Fələstin Baş naziri Məhəmməd Mustafa Azərbaycana rəsmi səfər edib. Səfər çərçivəsində iki ölkə arasında siyasi dialoqun inkişafı, iqtisadi-humanitar əməkdaşlığın genişləndirilməsi və regional məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Bu səfər Azərbaycanın Fələstinlə münasibətlərinin hazırkı vəziyyəti, rəsmi Bakının Yaxın Şərq siyasətində tutduğu balanslı mövqe və gələcək əməkdaşlıq perspektivləri ilə bağlı müzakirələri yenidən aktuallaşdırıb. Bəs Fələstin Baş nazirinin Azərbaycana səfəri hansı siyasi mesajları verir? Hazırda Azərbaycan–Fələstin münasibətləri diplomatik müstəvidə hansı səviyyədə inkişaf edir və bu təmaslar ikitərəfli əlaqələrin gələcək istiqamətlərinə necə təsir göstərə bilər?
Mövzu ilə bağlı Crossmedia.az-a açıqlama verən Milli Məclisin deputatı Ceyhun Məmmədov qeyd edib ki, Azərbaycan ilə Fələstin arasında münasibətlər qarşılıqlı hörmət, dostluq və beynəlxalq hüququn prinsiplərinə əsaslanan əməkdaşlıq modeli kimi diqqət çəkir: “Bu əlaqələrin əsas xüsusiyyətlərindən biri siyasi dialoqla yanaşı, humanitar həmrəyliyin və qarşılıqlı etimadın da davamlı şəkildə qorunmasıdır. Azərbaycan xalqı və dövləti hər zaman Fələstin xalqının yanında olub, ona dost və qardaş dəstəyi göstərib. Rəsmi Bakı Fələstin məsələsində beynəlxalq hüquqa əsaslanan ardıcıl mövqe nümayiş etdirərək BMT-nin qəbul etdiyi qərarlara uyğun "iki dövlət" prinsipini dəstəkləyir. Bu yanaşma Azərbaycanın xarici siyasətində beynəlxalq hüquqa və ədalətli həll mexanizmlərinə verdiyi önəmin ifadəsidir. Son illərdə iki ölkə arasında siyasi əlaqələr daha da intensivləşib. Fələstin Dövlətinin Baş naziri Məhəmməd Mustafanın Azərbaycana səfəri bu baxımdan mühüm hadisələrdən biri hesab oluna bilər. Səfər çərçivəsində Prezident İlham Əliyev, Baş nazir Əli Əsədov və Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova ilə keçirilən görüşlərdə siyasi münasibətlər, iqtisadi əməkdaşlıq, humanitar layihələr və parlamentlərarası əlaqələrin inkişaf perspektivləri geniş müzakirə edildi. Bu görüşlər iki ölkə arasında əməkdaşlığın yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu göstərən mühüm siyasi mesaj kimi dəyərləndirilə bilər”.

Deputat qeyd edib ki, Azərbaycanın Fələstində diplomatik nümayəndəliyinin fəaliyyət göstərməsi münasibətlərin institusional əsaslar üzərində inkişaf etdiyini göstərir: "Bununla yanaşı, Azərbaycanın Fələstində məktəb tikintisini həyata keçirməsi və mütəmadi humanitar yardım göstərməsi münasibətlərin yalnız siyasi bəyanatlarla məhdudlaşmadığını, real layihələr və sosial təşəbbüslərlə dəstəkləndiyini nümayiş etdirir. Bu addımlar Fələstin xalqı ilə həmrəyliyin konkret ifadəsi kimi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan müsəlman dünyasının ayrılmaz bir hissəsi kimi İslam həmrəyliyinin möhkəmləndirilməsinə daim xüsusi önəm verib. İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının fəal üzvü olaraq ölkəmiz müsəlman dövlətləri arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsi, qarşılıqlı dəstəyin artırılması və ümumi problemlərin birgə həlli istiqamətində ardıcıl fəaliyyət göstərir. Fələstin məsələsində nümayiş etdirilən prinsipial mövqe də bu siyasətin mühüm tərkib hissəsidir. Təsadüfi deyil ki, Fələstin xalqı və onun siyasi rəhbərliyi Prezident İlham Əliyevin nümayiş etdirdiyi qardaşlıq mövqeyini və Azərbaycanın humanitar təşəbbüslərini yüksək qiymətləndirir. Qarşılıqlı etimad, siyasi iradə və ortaq dəyərlər iki ölkə arasında münasibətlərin daha da möhkəmlənməsi üçün etibarlı zəmin yaradır. Mövcud dinamika göstərir ki, Azərbaycan–Fələstin əlaqələri gələcək dövrdə daha da genişlənəcək. Siyasi dialoqun dərinləşdirilməsi, iqtisadi əməkdaşlığın inkişafı, humanitar layihələrin artırılması və beynəlxalq platformalarda qarşılıqlı dəstəyin davam etdirilməsi münasibətlərin yeni məzmun qazanmasına şərait yaradacaq. Bunun üçün həm güclü siyasi iradə, həm də formalaşmış etibarlı tərəfdaşlıq mövcuddur”.
Ağ Partiya sədri Tural Abbaslı isə qeyd edib ki, Fələstin və Azərbaycan münasibətləri indiki məqamda təkcə iki ölkə arasındakı kimi yox, hətta Fələstin tam hüquqlu dövlət kimi tanınmasa da, burada məsələ daha geniş kontekstdə – Azərbaycanın İslam dünyası, xüsusilə də Türk-İslam dünyası ilə münasibətləri baxımından qiymətləndirilməlidir: “Son zamanlar İsrailin Fələstin, Livan, İran və digər istiqamətlərdə atdığı addımlar fonunda bu ölkəyə qarşı dünyada ciddi mənfi münasibət formalaşıb. Bu yanaşma təkcə müsəlman ölkələrində deyil, digər dinlərə mənsub dövlətlərdə də özünü göstərir. Amma Azərbaycan üçün daha həssas məqam odur ki, müsəlman ölkələrinin ictimai rəyində bu münasibət daha kəskindir. Nəticə etibarilə, İsrailə yönələn mənfi münasibətin müəyyən hissəsi İsraillə müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq edən, ticarət əlaqələri quran və müxtəlif məhsullar alan Azərbaycana da yönələ bilir. Ona görə də hesab edirəm ki, belə səfərlər Azərbaycanın İslam dünyası və Türk-İslam dünyası ilə münasibətlərinin daha da möhkəmlənməsinə töhfə verməlidir”.

T.Abbaslı qeyd edib ki, bəziləri Azərbaycanın İslam və Türk dövlətləri ilə münasibətlərinin onsuz da yaxşı olduğunu düşünür: “Amma burada təkcə dövlətlərarası münasibətlərə baxmaq düzgün olmaz. Həmin ölkələrin ictimai rəyini də nəzərə almaq lazımdır. Çünki ictimai rəy dəyişəndə hökumətlər də bu amili nəzərə almağa məcbur olurlar. Bu baxımdan Azərbaycan Fələstinin və Fələstin xalqının haqlı mövqeyini dəstəklədiyini açıq şəkildə nümayiş etdirməlidir. Göstərməlidir ki, aid olduğu Türk-İslam dünyasından uzaqlaşmır. Fikrimcə, belə səfərlərin ən vacib məqamı da məhz budur. Ölkə başçısı da dəfələrlə bəyan edib ki, Azərbaycan paytaxtı Şərqi Qüds olan Fələstin dövlətinin yaradılmasını dəstəkləyir və hesab edirəm ki, Azərbaycan bu siyasi xətti davam etdirməlidir. Çünki son dövrlərdə istər bilərəkdən, istərsə də bilməyərəkdən Azərbaycan–İsrail münasibətləri olduğundan daha qabarıq şəkildə təqdim olunur. Elə bir təsəvvür yaradılır ki, guya Azərbaycan İsrailin ən yaxın müttəfiqlərindən biridir. Bununla da bəzi qüvvələr Azərbaycanın İsraillə münasibətlərini ön plana çıxararaq onu İsrailə tənqidi yanaşan dövlətlərlə qarşı-qarşıya qoymağa çalışırlar. Azərbaycan bu həssas balansı qorumağı bacarmalı və addımlarını da məhz bu tarazlığı nəzərə alaraq atmalıdır. Bu baxımdan belə səfərləri əhəmiyyətli və faydalı hesab edirəm”.
Ayhan
12:15 17.07.2026
Oxunuş sayı: 66