Qazaxıstandan Qarabağa: Yerbol Barımbetovun qəhrəmanlıq yolu
Yerbol Barımbetov 1974-cü ildə (bəzi mənbələrdə 1 iyul və ya digər tarixlər qeyd olunur) Qazaxıstanın Cənubi Qazaxıstan (indiki Jambıl) vilayətinin Luqovski (Turaq Rısqulov) rayonunun Koraqatı (Koragatı) kəndində sadə qazax ailəsində dünyaya gəlib. Uşaqlıq və gənclik illəri bu kənddə keçib. O, orta məktəbi bitirdikdən sonra tarixçi olmaq istəyib, lakin imtahan balı kifayət etmədiyindən bu arzusu gerçəkləşməyib. Hərbi xidmətə çağırılıb və Qazaxıstanın Kapşaqay (Kapçekay) desant bazasında təxminən 6 ay təlim keçib.
1990-cı illərin əvvəllərində, Sovet İttifaqının dağılması və Qarabağ münaqişəsinin kəskinləşdiyi dövrdə Yerbol könüllü olaraq Azərbaycana gəlib. Ailəsinə xəbər vermədən, qardaş xalqın torpaqlarını erməni işğalından azad etmək üçün Azərbaycan Ordusunun sıralarına qoşulub. 1993-cü ilin fevralında 776 saylı Əlahiddə Xüsusi Təyinatlı Tabora (kəşfiyyat-təxribat bölməsinə) qəbul edilib. Komandiri Milli Qəhrəman polkovnik Eldar Ağayev olub.
Yerbol kəşfiyyatçı kimi xidmət edib. Kəlbəcər, Tərtər, Ağdərə, Murovdağ, Füzuli, Qubadlı və digər istiqamətlərdə ən çətin döyüş tapşırıqlarını yerinə yetirib. Dəfələrlə (bəzi məlumatlara görə 8 dəfə) düşmən xətlərinin arxasına keçib, kəşfiyyat aparıb, mühasirəyə düşüb və hər dəfə böyük cəsarət göstərib. İki dəfə yaralansa da, yenidən cəbhəyə qayıdıb. Döyüş yoldaşlarının sözlərinə görə, o, adi əsgər deyildi — düşmən onun adını eşidəndə qorxurdu. 1994-cü ildə Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev tərəfindən mükafatlandırılıb.
1994-cü il aprelin 20-də Tərtər-Ağdərə istiqamətində, atəşkəsdən bir neçə həftə əvvəl, 9 nəfərlik qrupun tərkibində son döyüş tapşırığını yerinə yetirərkən şəhid olub. Qrupdan yalnız bir nəfər sağ qalıb. Nəşi Bakıdakı II Fəxri Xiyabanda (Şəhidlər Xiyabanında) döyüş yoldaşları və komandiri ilə birlikdə dəfn edilib. Azərbaycanda “qərib” kimi tanınıb, ailəsi isə uzun illər onun taleyini bilməyib. Soyadındakı hərflərin fərqli yazılışı və digər texniki səbəblərdən 28 il ərzində “itkin düşmüş” kimi qeydiyyatda olub. Valideynləri oğullarının şəhid olduğunu bilmədən vəfat ediblər.
2022-ci ildə döyüş yoldaşlarının (Saleh Əliyev, Mehman Məmmədov və digərləri) səyləri nəticəsində ailə tapılıb. Qardaşı Nurbol Barımbetov və digər qohumlar Bakıya gəlib məzarı ziyarət ediblər. Azərbaycan dövləti ona rəsmi şəhid statusu verib, ailəsi “şəhid ailəsi” kimi tanınıb. Qazaxıstanlı yazıçı, şairə və ictimai xadim Nəsihə Gumarqızı (Nasiha Kumarqızı / Kencina) “Yerbol – Qarabağ şəhidi” adlı kitab-albom yazıb. Kitab həm Qazaxıstanda, həm də Azərbaycanda təqdim olunub və qəhrəmanın xatirəsini əbədiləşdirib.
Yerbol Barımbetovun həyatı və şəhadəti Azərbaycan və Qazaxıstan xalqları arasında qardaşlıq, türk dünyasının birliyi və vətənpərvərliyin parlaq nümunəsidir. O, yalnız bir ölkənin deyil, bütün Türk dünyasının qəhrəmanı kimi yadda qalıb. “İgid ölər, adı qalar” deyimi onun taleyi ilə bir daha təsdiqlənir.
Nigar Xəlilli
19:00 07.09.2026
Oxunuş sayı: 50