Alimlər beynin qocalmasını sürətləndirən hüceyrələri müəyyən edib
Alimlər beynin qocalmasını sürətləndirən və sinir toxumalarının cavan qalmasına kömək edən hüceyrə növlərini müəyyənləşdiriblər.
Crossmedia.az xəbər verir ki, Massaçusets Texnologiya İnstitutunun (MIT) tədqiqatçısı Erik Sun iki milyondan çox beyin hüceyrəsinin məlumatları əsasında beynin qocalma prosesini ayrı-ayrı hüceyrə qrupları üzrə qiymətləndirən model hazırlayıb.
Araşdırmanın nəticələri “Science” jurnalında dərc olunub.
Tədqiqatçılar 3-35 aylıq siçanların beyin hüceyrələrini araşdıraraq 14 müxtəlif hüceyrə növü üçün qocalma göstəricilərini müəyyənləşdiriblər. Süni intellekt və maşın öyrənməsi texnologiyalarından istifadə edilən araşdırmada fiziki aktivlik və hüceyrələrin qismən yenidən proqramlaşdırılmasının qocalma prosesinə təsiri də öyrənilib.
Nəticələr göstərib ki, immun sisteminin mühüm elementlərindən olan T-limfositlər ətraf toxumalardakı hüceyrələrin qocalmasını sürətləndirə bilir. Bunun əksinə, sinir toxumasının yenilənməsində iştirak edən neyronal kök hüceyrələr ətraf mühitə cavanlaşdırıcı təsir göstərir.
Alimlər T-limfositlərin qocalmanı sürətləndirən təsirini interferon-qamma adlı siqnal molekulu ilə əlaqələndiriblər. Neyronal kök hüceyrələrin müsbət təsiri isə hüceyrələrarası əlaqəni təmin edən ekzosomlar və böyümə faktorları ilə bağlıdır.
Təcrübələr zamanı immun hüceyrələrini hədəf alan xüsusi sitokinlərin beynin qocalma əlamətlərini zəiflədə bildiyi də müşahidə olunub.
Tədqiqatın müəllifi hesab edir ki, bu yanaşma gələcəkdə demensiya və neyrodegenerativ xəstəliklərin müalicəsi üçün yeni imkanlar yarada bilər.
Bununla belə, araşdırma hələ siçanlar üzərində aparılıb. Nəticələrin insan beyninin qocalmasının qarşısının alınmasında tətbiqi üçün əlavə tədqiqatlara ehtiyac var.
06:22 21.11.2026
Oxunuş sayı: 22