Cəmiyyət
Davamlı sülh siyasi iradə və öhdəliklərə sadiqlik tələb edir – Şahin Seyidzadə
Müharibənin başa çatması davamlı sülhün təmin edilməsi demək deyil. Silahlı qarşıdurmadan sonra sabitliyin qorunması, siyasi razılaşmaların icrası və regional əməkdaşlığın inkişafı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycanın münaqişədən sonrakı təcrübəsi, Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılması istiqamətində atılan addımlar və regionda yeni əməkdaşlıq imkanları bu baxımdan diqqət mərkəzindədir.
Milli Məclisin deputatı Şahin Seyidzadə Crossmedia.az-a açıqlamasında Azərbaycanın münaqişədən sonrakı təcrübəsi, sülhün qorunması və regionda əməkdaşlıq imkanları barədə fikirlərini bölüşüb.
Deputat Azərbaycanın münaqişənin həlli prosesində keçdiyi mərhələləri şərh edərək bildirib: “Azərbaycanın müstəqillik illərində qarşılaşdığı ən ağır məsələlərdən biri ərazilərinin işğalı və münaqişənin uzun müddət həll edilməməsi idi. İllərlə davam edən danışıqlar real nəticə vermədi. 2020-ci ildə İkinci Qarabağ müharibəsi və 2023-cü ildə keçirilən antiterror əməliyyatı nəticəsində Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və suverenliyi bərpa olundu. Bu, ölkənin uzun illər qarşısında dayanan əsas milli məqsədinin həyata keçirilməsi idi”.
Şahin Seyidzadənin fikrincə, hərbi nəticələrin əldə olunması davamlı sülhün avtomatik təmin edilməsi demək deyil. O qeyd edib: “Müharibədən sonra əsas məsələ yeni qarşıdurmaya yol verməmək və əldə olunan nəticələri siyasi gələcəyə çevirməkdir. Azərbaycan sonsuz müharibələr istəməyib və qisas almaq niyyətində olmayıb. Müharibəyə başlamaq çox asandır, onu bitirmək isə çox çətindir. Münaqişələrin sona çatması siyasi iradə, məsuliyyətli qərarlar və tərəflərin gələcək münasibətlərinə dair aydın istiqamət tələb edir”.
Deputat Azərbaycanın təcrübəsinin digər münaqişələrin həlli baxımından da müəyyən əhəmiyyət daşıdığını bildirib: “Hər münaqişənin tarixi, səbəbləri və iştirakçıları fərqlidir. Buna görə də bir ölkənin təcrübəsini başqa vəziyyətə olduğu kimi tətbiq etmək mümkün deyil. Bununla belə, beynəlxalq hüquqa əsaslanmaq, danışıqların nəticələrini düzgün qiymətləndirmək, əldə olunan razılaşmalara əməl etmək və yeni müharibəyə yol verməmək mühüm prinsiplərdir. Beynəlxalq qərarların icrası, dövlətlərin ərazi bütövlüyünə hörmət və qarşılıqlı öhdəliklərin yerinə yetirilməsi davamlı sülhün əsas şərtlərindəndir”.
Şahin Seyidzadə Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşdırılması istiqamətində 2025-ci ilin avqustunda Vaşinqtonda əldə olunan razılaşmalara da toxunub. O vurğulayıb: “Sülh sazişi layihəsinin paraflanması və üçtərəfli Bəyannamənin imzalanması siyasi prosesdə mühüm mərhələdir. Lakin sənədin paraflanması onun yekun imzalanması və müddəalarının icrası ilə eyni deyil. Davamlı nəticə tərəflərin üzərlərinə götürdükləri öhdəliklərə sadiqliyindən və normallaşma istiqamətində ardıcıl addımlar atmasından asılıdır”.
Deputatın sözlərinə görə, sülhün qurulması yalnız dövlətlərarası sənədlərlə məhdudlaşmır. Uzunmüddətli münaqişələr cəmiyyətlərdə itkilər, ağrı və qarşılıqlı inamsızlıq yaradır. Bu səbəbdən dialoqun genişləndirilməsi, gələcək nəsillərin münaqişəsiz mühitdə yaşaması üçün şəraitin yaradılması və qarşılıqlı öhdəliklərin aydın müəyyənləşdirilməsi də vacibdir.
Şahin Seyidzadə regionun gələcəyində iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin rolunu da vurğulayıb: “Azərbaycanın coğrafi mövqeyi, nəqliyyat infrastrukturu və enerji sahəsindəki imkanları regional əməkdaşlıq üçün perspektivlər yaradır. İqtisadi əlaqələrin genişlənməsi qarşılıqlı maraqları artıra bilər. Ancaq bu imkanlardan səmərəli istifadə siyasi sabitlikdən və qonşu dövlətlərlə işlək münasibətlərin qurulmasından asılıdır”.
Deputat hesab edir ki, müharibədən sonrakı mərhələnin uğuru əldə olunan nəticələrin davamlı sülhə çevrilməsi ilə ölçülür. Bunun üçün siyasi iradə, hüquqi təminatlar, qarşılıqlı öhdəliklər və regional əməkdaşlıq imkanlarının reallaşdırılması vacibdir.
Nigar Xəlilli
15:00 29.10.2026
Oxunuş sayı: 68
