100 il yaşamaq istəyirsizsə, bu qidaları yeyin
Uzun və sağlam həyat sürmək üçün qidalanma vərdişləri mühüm əhəmiyyət daşıyır. Balanslı və müxtəlif rasion xroniki xəstəliklərin riskinin azalmasına və orqanizmin sağlamlığının qorunmasına kömək edə bilər. Bu baxımdan tərəvəz, meyvə, paxlalılar və tam taxılların qida rasionunda üstünlük təşkil etməsi tövsiyə olunur. Şəkərli içkilər, şirniyyatlar, həddindən artıq duz, emal olunmuş ət məhsulları və transyağların məhdudlaşdırılması da sağlam qidalanmanın əsas prinsiplərindəndir. Eyni zamanda uzunömürlülüyün yalnız qidalanmadan asılı olmadığı, fiziki aktivlik, keyfiyyətli yuxu, stressin idarə olunması və müntəzəm tibbi müayinələrin də mühüm rol oynadığı bildirilir.
Terapevt Zakir Quliyev Crossmedia.az-a açıqlamasında bildirib ki, uzun və sağlam ömür üçün konkret pəhrizdən daha çox davamlı və düzgün qidalanma vərdişlərinin formalaşdırılması vacibdir:
“Uzun və sağlam ömür üçün əsas məqsəd konkret bir pəhrizlə 100 yaşa çatmağa zəmanət vermək deyil, xroniki xəstəliklərin riskini azaldan davamlı qidalanma vərdişləri formalaşdırmaqdır. Rasion müxtəlif və balanslı olmalı, porsiyalara nəzarət edilməli, tərəvəz, meyvə, paxlalılar və tam taxıllar üstünlük təşkil etməlidir. Şəkərli içkilərin, şirniyyatların, ağ undan hazırlanan məhsulların, həddindən artıq duzun, emal olunmuş ətlərin və transyağların qəbulu məhdudlaşdırılmalıdır. Qidalanma rejiminə riayət etmək, gec saatlarda ağır yeməklərdən çəkinmək və kifayət qədər su içmək də vacibdir. Bununla yanaşı, uzunömürlülük yalnız qidadan asılı deyil; fiziki aktivlik, normal bədən çəkisi, keyfiyyətli yuxu, stressin idarə olunması, siqaret və alkoqoldan uzaq durmaq, eləcə də müntəzəm tibbi müayinələr eyni dərəcədə əhəmiyyətlidir”.
Həkim qeyd edib ki, sağlam yaşlanmaq istəyən insanlar rasionlarında yaşıl yarpaqlı və rəngarəng tərəvəzlərə, mövsümi meyvələrə, mərcimək, noxud və lobya kimi paxlalılara, yulaf, qarabaşaq və digər tam taxıllara daha çox yer verməlidirlər: “Zülal mənbəyi kimi balıq, yağsız quş əti, yumurta, qatıq və kefir, həmçinin fərdi sağlamlıq vəziyyətinə uyğun olaraq paxlalılar seçilə bilər. Zeytun yağı, qoz, fındıq və badam kimi məhsullar faydalı yağlarla zəngindir, lakin kalorili olduqları üçün ölçülü qəbul edilməlidir. Yaş artdıqca əzələ və sümük sağlamlığının qorunması məqsədilə kifayət qədər zülal, kalsium və D vitamini alınması xüsusilə önəmlidir. Diabet, böyrək, ürək-damar və ya həzm sistemi xəstəliyi olan şəxslərin qidalanma planı isə həkim və dietoloq tərəfindən fərdi şəkildə müəyyənləşdirilməlidir.”
Zeynəb Həsən
20:00 01.09.2026
Oxunuş sayı: 56
