Avropa,Çarpaz baxış
Rusiya - Ukrayna müharibəsi üç aya bitə bilər: Bakı və Ankara hərəkətə keçir
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski həmkarı Vladimir Putinə açıq məktub göndərib. O, məktubunda müharibəni bitirmək istədiyini bildirib və Kreml rəhbərini görüşə dəvət edib. Beləliklə, Zelenski növbəti dəfə Putini "duelə çağırır". Kreml sözçüsü Dmitri Peskov Putinin Zelenskinin məktubu dəyərləndirəcəyini bildirib.
Bu, ictimai rəydə müəyyən suallar yaradır. Nəhayət, müharibə bitə bilərmi?
Türkiyəli beynəlxalq münasibətlər üzrə şərhçi Hüsametdin İnaç bu barədə Crossmedia.az-ın suallarını cavablandırıb:
- Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski açıq məktubunda rusiyalı həmkarı Vladimir Putinlə görüş təklif edib. Sizcə, Kiyev, həqiqətən, sülh istəyirmi?
- Düşünürəm ki, Ukrayna indi tamamilə Avropanın təsiri altındadır. Zelenski Avropa maraqları naminə ölkəsini qurban verir. Bu mənada əgər Avropa, xüsusilə Böyük Britaniya müharibəni bitirmək istəyirsə, Kiyev buna əməl edəcək. Yəni Ukraynanın müstəqil iradəsi yoxdur.
- Liderlər arasında görüşün ehtimalını necə qiymətləndirirsiniz?
- Bu ehtimalı istisna edirəm. Çünki ABŞ Prezidenti Donald Tramp məsələni Vaşinqton – Moskva ikitərəfli müstəvisində qiymətləndirir və Kiyevlə Avropanı “oyundankənar” vəziyyətdə saxlamağa çalışır. Ona görə də belə bir görüşün baş tutacağını düşünmürəm. Əgər müharibə hansısa formada bitəcəksə Trampla rusiyalı həmkarı Vladimir Putinin müzakirələri sayəsində mümkün olacaq.
- Zelenski həmçinin bildirib ki, Rusiya bu il Donbası ələ keçirə bilməyəcək. Bu barədə nə düşünürsünüz?
- Rusiya Donbasdan geri çəkilməyəcək. Əksinə, Rusiyanın gələcəkdə Donbasda daha da möhkəmlənməsi mümkündür. Mümkündür ki, Donbas muxtar ərazi olsun, Ukrayna ərazisi kimi tanınsa da, idarəçiliyi Rusiyada olsun.
- Zelenski iddia edir ki, Rusiya xalqı atəşkəs təklifinə müsbət cavab verəcək. Sizcə, Rusiya xalqı həqiqətən müharibədən bezibmi?
- Həm Rusiya, həm də Ukrayna xalqı müharibədən bezib. Fikrimcə, sentyabr- oktyabra qədər müharibə bitəcək. Savaşın iqtisadi- sosial təsirləri özünü göstərir. Son vaxtlar xüsusilə Moskvanın dron hücumlarına məruz qalması bunun təzahürüdür.
- ABŞ Prezidenti Donald Tramp belə bir görüşü dəstəklədiyini bildirib. Görüş Vaşinqtonda baş tuta bilərmi?
- Dediyim kimi, Vaşinqtonda müzakirələr keçiriləcəyini düşünürəm, amma Zelenski oraya dəvət olunmayacaq.
- Vaşinqton əvvəllər danışıqlardan çəkiləcəyini bildirib. Sizcə, bu, Ukraynaya daha çox təzyiq göstərmək üçün blef ola bilərmi?
- ABŞ Ukraynaya daha çox təzyiq göstərmək istəyir. Çünki Ukrayna Avropanın dəstəyi ilə ərazini tamamilə işğaldan etməyə çalışır. Amma ABŞ-nin bunu qəbul edəcəyini düşünmürəm. Vaşinqton Kiyevi ciddi qəbul etmir.
- Avropa və ya ABŞ Türkiyə və Azərbaycan olmadan müharibəni özləri bitirə bilərmi?
- Bakı və Ankara proseslərdə mühüm rol oynayır. İki balanslı rolunu davam etdirir, Ukraynanın ərazi bütövlüyünü tanısa da, Rusiyaya qarşı sanksiyalara qoşulmur. Bakı və Ankara həm Kiyevin, həm də Moskvanın etimad göstərdiyi aktorlardır. Odur ki, müzakirələr Azərbaycan və Türkiyədə keçirilə bilər. Əsas əngəl Trampın narsistliyidir. ABŞ Prezidenti bütün hadisələrin altına öz imzasını atmağa çalışır.
- Rusiyada çevriliş ehtimalını necə qiymətləndirirsiniz?
- Bu məsələ son zamanlar çox müzakirə olunur. Putin təxminən 25 ildir hakimiyyətdədir. O, öz xalqının maraqlarını elə də nəzərə almır. Ona görə daxildə narazılıq var. Rusiya təbii sərvətlərlə zəngin olsa da, sosial vəziyyət ağırdır. Çevriliş ehtimalı var. Əsas məqam isə ondan ibarətdir ki, Putin rəqiblərini zərərsizləşdirir, bu baxımdan çevriliş ehtimalı olsa da, azdır.
17:38 05.06.2026
Oxunuş sayı: 82
