Çin ABŞ-İran münasibətlərində maraqlı tərəf hesab olunur - RƏY
Çin İran və ABŞ arasında gərginliyin diplomatik yollarla aradan qaldırılması istiqamətində Pakistanın vasitəçilik təşəbbüslərinə dəstək verdiyini açıqlayıb. Bu barədə Çinin xarici işlər naziri Van İ Nyu-Yorkda pakistanlı həmkarı İshaq Darla keçirdiyi görüş zamanı bildirib.
Van İ Pakistanın regional məsələlərdə fəal və etibarlı vasitəçi rolunu oynadığını vurğulayaraq, Pekinin dialoq və danışıqların davam etdirilməsinin tərəfdarı olduğunu qeyd edib. Çin rəsmisi həmçinin atəşkəsin möhkəmləndirilməsinin və Yaxın Şərqdə sabitliyin bərpasının vacibliyini diqqətə çatdırıb.
Məsələ ilə bağlı politoloq Zeynal Əmrəliyev Crossmedia.az-la öz fikirlərini bölüşüb:
"Çin ABŞ-İran münasibətlərində maraqlı tərəflərdən biri hesab olunur və regionda ümumi maraqlara malik əsas güclərdən biri kimi uzunmüddətli proseslərə ciddi təsir göstərir. Açıq müdaxilə halları müşahidə olunmasa da, Pekinin bölgədəki maraqları xüsusi diqqət tələb edən məsələlərdəndir. Eyni zamanda Çin İranla münasibətlərini aktiv şəkildə inkişaf etdirir və bu, iki ölkə arasında strateji tərəfdaşlığın daha da dərinləşməsi baxımından mühüm perspektivlər vəd edir.
Ekspertlər hesab edirlər ki, İranda postmüharibə dövründən sonra Çinin bu ölkədəki təsiri daha da güclənə bilər. Həmçinin ABŞ-nin İranı zəiflətməsindən sonra növbəti əsas hədəfinin Çin ola biləcəyi ilə bağlı fikirlər də zaman-zaman səsləndirilir. Bu baxımdan Pakistanın prosesdə iştirakı və Çinin bu ölkəyə verdiyi dəstək Pekinin regional maraqlarını qorumağa hesablanmış addım kimi qiymətləndirilir.
Məlumdur ki, Hindistan-Pakistan münasibətlərində gərginliyin artmasından sonra Çinin Pakistan üzərində təsir imkanları daha da genişlənib. Pekin də bu təsirdən istifadə edərək ABŞ-İran danışıqlarında öz maraqlarını təmin etməyə çalışa bilər. Çin Pakistanın vasitəçilik imkanlarından yararlanaraq proseslərə öz geosiyasi baxış bucağından yanaşmağa və məsələlərin rəsmi Pekinin maraqları çərçivəsində həllinə nail olmağa çalışır. Bu isə regionda yeni siyasi balansın formalaşmasına səbəb ola bilər.
Bütün bunlar nəticə etibarilə Çin və ümumilikdə Şərq blokunun regiondakı mövqelərinin daha da güclənməsinə təkan verə bilər. İran, Çin və Rusiyanın bir çox hallarda eyni geosiyasi blok daxilində qiymətləndirilməsi də bu yanaşmanı gücləndirən amillərdəndir. Çin həm öz maraqlarını qorumaq, həm də İranı ABŞ qarşısında siyasi baxımdan dəstəkləmək məqsədilə Pakistanın vasitəçilik imkanlarından istifadə etməyə çalışır. Çünki hazırkı mərhələdə Pekinin İslamabad üzərində təsir imkanları kifayət qədər yüksək qiymətləndirilir".
Elmir Heydərli
17:00 29.05.2026
Oxunuş sayı: 64
