Heyvanlar rəngləri necə görür?
Heyvanların rəngləri görmə qabiliyyəti növdən-növə ciddi şəkildə fərqlənir. Bəzi heyvanlar rəngləri çox zəif seçə bildiyi halda, digərləri insanlardan daha geniş rəng spektrini görə bilir.
Crossmedia.az türk mediasına istinadən xəbər verir ki, it, pişik, siçan və dovşan kimi heyvanların rəng görmə qabiliyyəti zəifdir. Bu heyvanlar əsasən boz çalarları, qismən isə mavi və sarı tonlarını ayırd edə bilir.
Bu kontekstdə tez-tez müzakirə olunan məsələlərdən biri də öküzlərin qırmızı rəngə reaksiyasıdır. Alimlər bildirir ki, öküzlər rəng korudur və qırmızı parçaya hücum etmələrinin səbəbi rəng deyil, hərəkətdir.
Bəzi heyvanlar isə rəngləri daha yaxşı görə bilir. Meymunlar, quşlar, balıqlar və bir sıra həşəratlar daha geniş rəng diapazonunu ayırd etmə qabiliyyətinə malikdir. Bu xüsusiyyət onların qida tapmasına, təhlükədən qorunmasına və cütləşmə dövründə diqqət çəkməsinə kömək edir.
Xüsusilə arılar və kəpənəklər “super rəng görmə” qabiliyyəti ilə seçilir. Onlar insanların görə bilmədiyi ultrabənövşəyi şüaları da qəbul edə bilir və bu, çiçəklərdəki xüsusi naxışları görərək tozlandırma prosesini asanlaşdırır.
Bəzi heyvanlar isə görmə üçün gözlərə belə ehtiyac duymur. Məsələn, çuxur engərək ilanı istiliyi hiss edərək ətraf mühiti “görür”. Bu qabiliyyət termal görmə adlanır.
Alimlər həmçinin qeyd edir ki, insanlar da müəyyən hallarda rəngləri ayırd etməkdə çətinlik çəkə bilir. Statistikaya görə, hər 12 kişidən biri rəng korudur və ən çox qırmızı ilə yaşıl rəngləri ayırd etməkdə problem yaşayır. Bundan əlavə, insanlar çox zəif işıq şəraitində demək olar ki, rəngləri görə bilmir.
Gecə görmə qabiliyyəti isə bəzi heyvanlarda daha inkişaf edib. Bayquş kimi gecəcil heyvanlar qaranlıqda belə yaxşı görə bilir. Son araşdırmalara görə, bəzi kərtənkələlər və qurbağalar çox zəif işıqda belə müəyyən rəngləri ayırd edə bilir.
Alimlər heyvanların hansı rəngləri gördüyünü müəyyən etmək üçün gözlərdəki xüsusi hüceyrələri araşdırır və müxtəlif davranış testləri aparırlar. Bu tədqiqatlar heyvanların dünyanı necə qavradığını anlamağa kömək edir.
06:10 04.05.2026
Oxunuş sayı: 40
