Diaspor fəaliyyəti milli kimliyin qorunmasının əsas sütunudur - MÜSAHİBƏ
Dünyada diaspora fəaliyyəti dövlətlərin yumşaq gücünün əsas sütunlarından biri kimi çıxış edir. Xaricdə yaşayan soydaşların təşkilatlanması, milli maraqların müdafiəsi və ölkə həqiqətlərinin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması bu fəaliyyətin əsas istiqamətlərini təşkil edir. Azərbaycan diasporu da müxtəlif ölkələrdə mədəni, ictimai və siyasi müstəvilərdə fəallığı ilə seçilir. Uzaq coğrafiyalarda aparılan bu fəaliyyət təkcə milli kimliyin qorunması deyil, eyni zamanda yaşanılan cəmiyyətlə sağlam əlaqələrin qurulması baxımından da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Ölkələrdə formalaşan diaspor təşəbbüsləri Azərbaycanın mədəni irsinin tanıdılmasına, ictimai diplomatiyanın gücləndirilməsinə və iki ölkə arasında əlaqələrin inkişafına xidmət edən vacib platforma kimi dəyərləndirilir. Bu baxımdan Crossmedia.az Analitik İnformasiya Portalı olaraq “Zəfər Diasporu” rubrikamız çərçivəsində növbəti müsahibəmizi oxucularımıza təqdim edirik.
Bu dəfəki müsahibimiz Sloveniyada yaşayan, Azərbaycan Türk Mədəniyyəti Assosiasiyasının təsisçisi Taleh Qurbanovdur. Taleh Qurbanov hazırda Sloveniyada Azərbaycan diasporunun fəal nümayəndələrindən biridir. O, Azərbaycan Türk Mədəniyyəti Assosiasiyasının təsisçisi və rəhbəri kimi fəaliyyət göstərir. Qurbanovun rəhbərliyi ilə assosiasiya Azərbaycan mədəniyyətinin təbliği, milli bayram və anım günlərinin təşkili, eləcə də Sloveniya ictimaiyyəti ilə əlaqələrin qurulması istiqamətində ardıcıl iş aparır. O, eyni zamanda diasporun təşkilatlanması və gənclərin milli kimlik ruhunda birləşdirilməsi prosesində aktiv mövqe tutur.
- Sizi Sloveniya kimi uzaq bir ölkədə Azərbaycan diaspor fəaliyyətinə bu qədər fəal qoşulmağa vadar edən əsas motiv nə oldu?
- Əsas motivim harada yaşamağımdan asılı olmayaraq Azərbaycan kimliyini, milli dəyərlərimizi və dövlət maraqlarımızı layiqincə təmsil etmək istəyidir. Sloveniya kimi uzaq bir ölkədə yaşamaq bu məsuliyyəti daha da artırır. Azərbaycan haqqında doğru və obyektiv məlumatın çatdırılması, xalqımızın zəngin mədəniyyətinin tanıdılması və diasporumuzun təşkilatlanması mənim üçün bir vətəndaşlıq borcudur.
- Azərbaycan Türk Mədəniyyəti Assosiasiyasını yaratmaq ideyası necə formalaşdı? Bu ehtiyacı hansı boşluq doğurdu?
- Assosiasiyanın yaradılması ideyası real bir ehtiyacdan irəli gəldi. Sloveniyada yaşayan azərbaycanlıların bir mərkəz ətrafında birləşməsinə, mədəni və ictimai fəaliyyətlərin sistemli şəkildə həyata keçirilməsinə ciddi ehtiyac var idi. Bu boşluğu doldurmaq, diaspor fəaliyyətini daha koordinasiyalı və institusional əsasda qurmaq məqsədilə Azərbaycan Türk Mədəniyyəti Assosiasiyasını təsis etdik.
Assosiasiyanın adında “Türk” sözünün yer alması təsadüfi deyil. Assosiasiyanın yaranmasında türk qardaşlarımızın da əməyi olmuşdur. Bu baxımdan assosiasiyamızın üzvləri sırasında Türkiyə türkləri ilə yanaşı, Qərbi Azərbaycandan olan soydaşlarımız, eləcə də yerli Slovyanlar və Kərkük türkləri də var.
- Assosiasiyanın əsas məqsədləri və prioritet istiqamətləri nələrdir?
- Əsas məqsədlərimiz Azərbaycan mədəniyyətinin, dilinin və tarixi həqiqətlərinin Sloveniya ictimaiyyətinə tanıdılması, Azərbaycanın haqlı səsinin beynəlxalq müstəvidə çatdırılması, dövlətimizin regionda sülhün tərəfdarı olduğunu vurğulamaq, milli bayramlarımızın və anım günlərimizin qeyd olunması, gənclər arasında milli kimliyin qorunması, eləcə də Azərbaycan–Sloveniya dostluq münasibətlərinin möhkəmləndirilməsidir. Prioritet istiqamətlərimiz sırasında humanitar və sosial layihələr də mühüm yer tutur.
- Sloveniyada Azərbaycan diasporuna rəhbərlik etmək hansı çətinlikləri və məsuliyyətləri özü ilə gətirir?
- Diaspor rəhbərliyi böyük məsuliyyətdir. Əsas çətinliklərdən biri azsaylı icma ilə genişmiqyaslı işlər görmək, eyni zamanda fərqli baxışları bir məqsəd ətrafında birləşdirməkdir. Bununla yanaşı, yerli cəmiyyətlə düzgün kommunikasiya qurmaq, rəsmi qurumlarla əlaqələri davamlı saxlamaq da ciddi məsuliyyət tələb edir.
- Sizcə, diaspor fəaliyyəti yalnız milli maraqların müdafiəsi iləmi məhdudlaşmalıdır, yoxsa sosial inteqrasiya da önəmli rol oynayır?
- Diaspor fəaliyyəti təkcə milli maraqların müdafiəsi ilə məhdudlaşmamalıdır. Sosial inteqrasiya çox önəmlidir. Yaşadığımız ölkənin cəmiyyətinə inteqrasiya etmədən, həmin cəmiyyətlə sağlam münasibətlər qurulmadan diaspor fəaliyyətinin effektiv olması mümkün deyil. Biz həm Azərbaycanı layiqincə təmsil etməli, həm də yaşadığımız ölkənin ictimai həyatında fəal iştirak etməliyik və edirik.
- Azərbaycan Respublikasının diaspora dəstəyini necə qiymətləndirirsiniz?
- Azərbaycan Respublikasının diaspor siyasətini və xüsusilə Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirirəm. Bu dəstək xaricdə yaşayan azərbaycanlılar üçün həm mənəvi, həm də təşkilati baxımdan çox önəmlidir və diaspor fəaliyyətinin davamlılığını təmin edir.
- Diaspor lideri kimi gənclərə vermək istədiyiniz ən əsas mesaj nədir?
- Gənclərə əsas mesajım budur: harada yaşamağınızdan asılı olmayaraq milli kimliyinizi qoruyun, dilinizi, mədəniyyətinizi unutmayın və Azərbaycanla bağlarınızı daim saxlayın. Eyni zamanda savadlı, fəal və təşəbbüskar olun, yaşadığınız cəmiyyətə dəyər qatın. Güclü diaspora güclü gənclikdən başlayır.
Sevinc Yarməmmədova
10:00 10.01.2026
Oxunuş sayı: 9883
