Aİ Britaniyadan Ukraynaya yardımı artırmağı istəyir
Avropa İttifaqı (Aİ) liderləri Ukraynanın 2027-ci il üçün müdafiə xərclərinin maliyyələşdirilməsinə daha çox töhfə verməsi üçün Böyük Britaniyaya çağırış etməyə hazırlaşır.
Crossmedia.az xəbər verir ki, “The Guardian” bu barədə məlumat yayıb.
Məsələ Brüsseldə keçiriləcək Aİ-Böyük Britaniya sammitində müzakirə olunacaq. Avropa rəsmiləri hesab edirlər ki, Böyük Britaniya, Kanada və Yaponiya Ukraynaya əlavə maliyyə dəstəyi göstərməlidir.
Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Lyayen noyabrın 20-də Brüsseldə Böyük Britaniyanın baş naziri Endi Börnhəmlə görüşündə bu məsələni qaldıracaq. Oxşar çağırışın gələn həftə Monrealda keçiriləcək Aİ-Kanada sammitində Kanadanın baş naziri Mark Karniyə də ünvanlanacağı gözlənilir.
Ukrayna 2027-ci ildə müdafiə və mülki ehtiyaclarını qarşılamaq üçün 70 milyard avro maliyyə çatışmazlığı ilə üzləşdiyini bildirir. Avropa Komissiyasının məlumatına görə, hazırda Ukraynanın maliyyə ehtiyaclarının 80 faizini Aİ və üzv dövlətləri qarşılayır. Komissiya Aİ-nin payının üçdə iki, digər müttəfiqlərin töhfəsinin isə üçdə bir olmasını ədalətli hesab edir.
Fon der Lyayen ötən həftə bildirib ki, Aİ Ukraynaya dəstək verməyə davam edəcək, lakin digər tərəfdaşların da töhfələrini artırması vacibdir.
Aİ ötən il Ukraynanın 2026–2027-ci illərdə maliyyə ehtiyaclarının üçdə ikisini qarşılamaq məqsədilə 90 milyard avroluq kredit ayırmaq barədə razılığa gəlib. Bununla belə, Rusiyanın hücumlarının intensivləşməsi və müharibənin beşinci qışına daxil olması Ukraynanın xərclərini artırır.
Britaniyanın Ukraynaya dəstəyi
Britaniya hökuməti Ukraynaya ümumilikdə 25 milyard funt sterlinq yardım ayırdığını, bunun 16 milyard funt sterlinqinin hərbi dəstək olduğunu bildirir.
Kiel İnstitutunun Ukraynaya dəstək üzrə məlumatlarına əsasən, Böyük Britaniya ABŞ, Almaniya və Fransadan sonra Ukraynanın dördüncü ən böyük donorudur. Lakin yardımın ölkələrin ümumi milli gəlirinə nisbəti nəzərə alındıqda mənzərə dəyişir.
Araşdırmaya görə, Böyük Britaniya Ukraynaya milli gəlirinin 0,86 faizini ayırıb. Bu göstərici Fransada 1,1 faiz, Almaniyada isə 1,5 faiz təşkil edir. Müqayisə üçün, Danimarkanın töhfəsi 4,2 faiz, Estoniyanın töhfəsi isə 3,8 faizdir.
Aİ rəsmiləri əlavə dəstək üçün Böyük Britaniya, Kanada və Yaponiya ilə yanaşı, İsveçrə, Cənubi Koreya, Avstraliya və Yeni Zelandiyaya da müraciət etməyi nəzərdən keçirirlər.
Brexitdən sonrakı məsələlər də müzakirə olunacaq
Noyabrın 20-də keçiriləcək Aİ-Böyük Britaniya sammitində Ukraynaya dəstəklə yanaşı, Brexitdən sonra yaranmış məsələlərin həlli də gündəmdə olacaq.
Tərəflərin üç əsas razılaşma üzrə nəticə əldə etməsi gözlənilir. Bunlara ərzaq və heyvan sağlamlığı qaydaları ilə bağlı sənədləşmənin sadələşdirilməsi, emissiyaların ticarət sistemlərinin əlaqələndirilməsi və 18–30 yaşlı gənclərin qarşılıqlı şəkildə yaşamaq, işləmək, səyahət etmək və təhsil almaq imkanlarını nəzərdə tutan gənclərin mobilliyi proqramı daxildir.
Avropa Komissiyası universitet təhsil haqları ilə bağlı fikir ayrılığının sammitdən sonra altı ay ərzində texniki danışıqlarda həllini təklif edib.
Böyük Britaniya Avropa İttifaqından olan tələbələr üçün yerli tələbələrdən fərqli olaraq beynəlxalq tələbə tarifinin tətbiqində maraqlıdır. Bu tarif yerli tələbələr üçün nəzərdə tutulan ödənişdən təxminən dörd dəfə yüksəkdir. Aİ isə Brexitdən əvvəlki qaydaların bərpasını və avropalı tələbələrin yerli tələbələrlə eyni məbləğdə təhsil haqqı ödəməsini istəyir.
Aİ rəsmiləri hesab edirlər ki, təhsil haqları məsələsi üzrə mövcud fikir ayrılığı digər razılaşmaların taleyinə də təsir göstərə bilər. Belə ki, ərzaq təhlükəsizliyi və emissiyaların ticarəti ilə bağlı razılaşmaların qüvvəyə minməsi gənclərin mobilliyi proqramı üzrə qəbul ediləcək şərtlərlə əlaqələndirilir.
Bununla yanaşı, Aİ-yə üzv 27 ölkə arasında təhsil haqları məsələsinin altı ay təxirə salınması ilə bağlı vahid mövqenin olmadığı bildirilir.
13:35 25.10.2026
Oxunuş sayı: 46
