Azərbaycanın ən təsirli sevgi hekayəsi: 30 İyun tarixinin gizli mənası
Sevgi bəzən bir sözdə yaşayır, bəzən bir baxışda, bəzən də illər keçsə belə xalqın yaddaşına həkk olunan bir dastanda. Azərbaycanda 30 iyun tarixi də məhz belə bir dastanın günüdür. Bu, romantik kartpostal tarixi deyil. Bu, sevgi, sədaqət və fədakarlıq imtahanından keçmiş bir həyat hekayəsidir.
Dünyanın əksər ölkəsində Sevgililər Günü 14 fevralda qeyd olunsa da, Azərbaycan üçün 30 iyun fərqli, daha dərin məna daşıyır. Çünki bu gün Azərbaycan xalqının ürəyində əbədi iz qoymuş İlham və Fərizə Əliyevanın nakam, amma böyük sevgi dastanı ilə bağlıdır.
İlham Əliyev Ağdamın torpağında dünyaya göz açdı. Sonra taleyi onu ailəsi ilə Bakıya gətirdi və ömrünün əksər hissəsi bu şəhərin küçələri ilə bağlandı. Fərizə Nəbiyeva isə Spitakda dünyaya gəlmişdi.
Onların yolları təsadüfi kəsişmədi. Fərizə İlhamın bacısı ilə eyni sinifdə oxuyurdu. Bu tanışlıq iki gəncin qəlblərinin tanışlığına çevrildi. Bir-birini tanıdıqca sevdilər, sevdikcə söz verdilər.
1989-cu il iyunun 30-da İlham və Fərizə ailə həyatının qapısını açdılar. Məhz o gün sonralar Azərbaycanda Milli Sevgililər Gününün simvolik tarixinə çevrildi.
Onların ailəsi sevgi, hörmət və qarşılıqlı anlayışın üzərində qurulmuşdu. İlham Əliyev gəmi təmiri zavodunda çalışır, eyni zamanda Azərbaycan Texniki Universitetinin axşam şöbəsində oxuyurdu. Gündüz işdə, axşam auditoriyada - gələcəyin təməlini öz əlləri ilə hörürdü.
Fərizə Nəbiyeva isə ağ xalatın xəyalını yaşayırdı. 1 saylı Bakı Tibb Məktəbinin son kurs tələbəsi idi. Ailə quranda artıq həkim olmağa bir addım qalmışdı.
Gənc cütlük həm iş, həm təhsil yükünü daşıyaraq gələcəyə baxırdı. Evlərini böyütmək, övlad səsi eşitmək, sakit, xoşbəxt bir ömür yaşamaq istəyirdilər. Amma tale onların bütün planlarını yarımçıq qoyacaq bir sınaq hazırlamışdı.
1990-cı ilin yanvarı Bakı üçün qara günlər idi. Sovet qoşunlarının şəhərə girəcəyi xəbəri yayıldıqca, xalq küçələrə axışırdı.
Vətəninə bağlı olan İlham da biganə dura bilmədi. O da xalqı ilə birgə küçəyə çıxdı. Hamilə olan Fərizəni qorumaq üçün isə yanvarın 19-da anasının yanına göndərdi.
Yanvarın 19-dan 20-nə keçən gecə sovet ordusu Bakıya daxil oldu və dinc əhaliyə atəş açdı. Qanlı gecədə yüzlərlə insan həyatını itirdi. Həmin gecə İlham da dinc insanlara kömək etməyə çalışarkən ağır yaralandı və şəhidlik zirvəsinə ucaldı.
İlhamın itkin düşməsi xəbəri ailəsini günlərlə axtarışa saldı. Yanvarın 21-də isə ən ağır xəbər gəldi.
Fərizə ərinin şəhadət xəbərini ürəyində daşıya bilmədi. İlhamla yarımçıq qalan həyat onun üçün dünyanın sonu idi.
O, ərinə olan sonsuz bağlılığını kağıza köçürdü - vəsiyyət yazdı. İlhamın yoxluğu ilə yaşamağın özü üçün mümkün olmadığını bildirdi.
1990-cı ilin yanvarında Fərizə də dünyasını dəyişdi. Ölüm belə onları ayıra bilmədi. İlham və Fərizənin cənazələri Şəhidlər Xiyabanında yan-yana dəfn edildi. Torpağın altında da bir yerdə qaldılar.
Onlar Azərbaycan yaddaşında təkcə bir sevgi hekayəsi kimi yox, sədaqətin və fədakarlığın ən ali nümunəsi kimi qaldılar.
30 iyun sadəcə sevgilərin əl-ələ tutduğu bir tarix deyil. Azərbaycan cəmiyyəti üçün bu gün sevginin daha geniş mənasıdır: sədaqət, bağlılıq, ailəyə hörmət, dəyərlərə sadiqlik.
Dünyada Sevgililər Günü əsasən romantika ilə yadda qalsa da, Azərbaycanda bu günün kökündə real həyat, real itki, real sədaqət dayanır.
Hər il 30 iyunda insanlar İlham və Fərizənin yolunu xatırlayır, onların xatirəsinə baş əyir. Onların hekayəsi sübut edir ki, bəzi sevgilər yalnız gülüşlə, xoş günlərlə yox, ən ağır sınaq qarşısında göstərilən sədaqətlə ölçülür.
İlham və Fərizənin adı illər keçsə də, Azərbaycanın yaddaşında sevginin, bağlılığın və fədakarlığın simvolu kimi yaşayacaq.
Nigar Xəlilli
09:30 30.06.2026
Oxunuş sayı: 69
