Sara Qədimova: Muğamın səsində yaşayan ömür
Bu gün Azərbaycan muğam sənətinin görkəmli nümayəndəsi, Sara Qədimovanın doğum günüdür. Azərbaycan musiqi tarixində özünəməxsus yeri olan sənətkarın anadan olmasından 104 il ötür.
1922-ci il mayın 31-də Bakı şəhərində dünyaya gələn Sara Qədimova əslən Abdal-Gülablı kəndindən idi. Uşaqlıq illərindən muğam mühitində böyüyən gələcəyin böyük sənətkarı xalq musiqisinin zəngin ənənələri ilə nəfəs alırdı. Elə bil taleyi hələ o vaxtlardan onun səsinə bir ömrün yükünü, bir xalqın duyğularını həkk etmişdi.
Sənət yoluna gənc yaşlarında başlayan Sara Qədimova qısa müddətdə özünün güclü səsi, zəngin repertuarı və yüksək ifaçılıq mədəniyyəti ilə seçildi. O, uzun illər Azərbaycan musiqisinin inkişafına xidmət edərək muğamın ən parlaq qadın ifaçılarından birinə çevrildi.
Onun səsi adi bir ifa deyildi. Sara xanım oxuyanda sanki Qarabağın dağları danışır, qədim el havaları yenidən canlanırdı. Hər zəngulədə keçmişin xatirələri, hər muğamda xalqın taleyi duyulurdu.
Görkəmli sənətkar klassik muğamların, xalq mahnılarının və təsniflərin mahir ifaçısı kimi böyük şöhrət qazandı. “Bayatı-Şiraz”, “Şur”, “Şahnaz”, “Qarabağ şikəstəsi” kimi muğamların ifasında nümayiş etdirdiyi ustalıq onu dinləyicilərin qəlbində əbədi yaşatdı.
Müharibə illərində də sənətdən ayrılmayan Sara Qədimova cəbhə bölgələrində çıxış edərək əsgərlərə mənəvi dəstək göstərdi. O dövrdə onun səsi təkcə musiqi deyil, həm də ümid və inam mənbəyi idi. Çətin günlərdə səslənən mahnıları insanlara sabaha inam aşılayırdı.
Bəzən bir sənətkarın ömrü onun ifalarından daha uzun yaşamır. Amma Sara Qədimova bu qaydanın istisnasıdır. Çünki onun səsi zamanın sərhədlərini aşaraq bu gün də yaşayır. Köhnə lent yazılarından yüksələn həmin səs illər keçsə də öz təravətini itirmir, yeni nəsillərə Azərbaycan muğamının gözəlliyini çatdırır.
Bu gün Sara Qədimovanın doğum günündə onun sənət irsi bir daha ehtiramla yad edilir. O, Azərbaycan musiqisinin qızıl səhifələrində adı daim yaşayacaq sənətkarlardandır. Çünki bəzi səslər susmur.. onlar xalqın yaddaşına çevrilir. Sara Qədimovanın səsi də məhz belə səslərdəndir.
Nigar Xəlili
12:54 31.05.2026
Oxunuş sayı: 59
