Sosium

Azərbaycan–Çexiya əməkdaşlığında yeni səhifə

Qlobal beynəlxalq münasibətlər sistemində baş verən dəyişikliklər dövlətləri daha çevik, praqmatik və çoxşaxəli xarici siyasət kursu yürütməyə sövq edir. Bu kontekstdə Azərbaycan Respublikasının Avropa ölkələri ilə münasibətləri strateji əhəmiyyət daşıyan istiqamətlərdən biri kimi çıxış edir. Xüsusilə Çexiya Respublikası ilə əlaqələr son illərdə qarşılıqlı maraqlara əsaslanan, sabit və ardıcıl inkişaf edən əməkdaşlıq modelinə çevrilmişdir. Aprel ayının 27 sində Çexiya Respublikasının Baş Naziri Andrey Babişin Azərbaycana səfəri çərçivəsində Qəbələ şəhərində Cənab Prezident İlham Əliyevlə keçirilən görüş iki ölkə arasında münasibətlərin yeni keyfiyyət mərhələsinə keçdiyini nümayiş etdirdi. Görüşdən sonra Cənab Prezident İlham Əliyevin medialara verdiyi bəyanat əməkdaşlığın əsas istiqamətlərini və gələcək inkişaf xəttini aydın şəkildə ortaya qoydu. Qəbələdə baş tutan müzakirələr zamanı tərəflər Azərbaycan–Çexiya əlaqələrinin hazırkı vəziyyəti və perspektivləri ətrafında geniş fikir mübadiləsi apardılar. Cənab Prezident İlham Əliyev çıxışında xüsusilə siyasi dialoqun sabit və etibarlı xarakter daşıdığını vurğulayaraq, iki ölkə arasında qarşılıqlı etimadın əməkdaşlığın əsas dayağı olduğunu qeyd etdi. Görüşdə iqtisadi əməkdaşlıq əsas müzakirə mövzularından biri kimi ön plana çıxdı. Cənab Prezident İlham Əliyev ticarət və investisiya əlaqələrinin inkişafının vacibliyini qeyd edərək, mövcud iqtisadi potensialın tam şəkildə reallaşdırılmasının zəruriliyini bildirdi. Hazırkı ticarət dövriyyəsi müəyyən inkişafı göstərsə də, tərəflər bu göstəricilərin daha da artırılması üçün geniş imkanların olduğunu təsdiqlədilər. Müzakirələr zamanı sənaye, kənd təsərrüfatı, nəqliyyat və texnologiya sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi xüsusi diqqət mərkəzində oldu. Cənab Prezident İlham Əliyev qeyri-neft sektorunun inkişafına yönəlmiş əməkdaşlıq layihələrinin vacibliyini vurğulayaraq, iqtisadi münasibətlərin daha balanslı strukturda formalaşdırılmasının əhəmiyyətini qeyd etdi. Enerji sahəsi Azərbaycan - Çexiya münasibətlərində strateji rol oynayan əsas istiqamətlərdən biri kimi çıxış edir. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Avropa enerji bazarında etibarlı tərəfdaş olduğunu bir daha diqqətə çatdırdı. Neft və qaz sahəsində mövcud əməkdaşlıq Avropanın enerji təhlükəsizliyinə mühüm töhfə verməklə yanaşı, iki ölkə arasında qarşılıqlı etimadı daha da gücləndirir. Eyni zamanda görüşdə yaşıl enerji və bərpa olunan enerji mənbələri sahəsində əməkdaşlıq imkanları da müzakirə olundu. Cənab Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın bu istiqamətdə həyata keçirdiyi layihələrdən bəhs edərək, gələcəkdə Çexiya ilə bu sahədə birgə təşəbbüslərin reallaşdırılmasının mümkün olduğunu bildirdi. Müdafiə sənayesi və texnoloji əməkdaşlıq da gündəlikdə mühüm yer tutdu. Azərbaycanın müdafiə sənayesində əldə etdiyi inkişaf və Çexiyanın bu sahədəki təcrübəsi qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaradır. Bu istiqamətdə birgə istehsal və texnologiya mübadiləsi perspektivləri xüsusi qeyd olundu. Qəbələ görüşü çərçivəsində institusional əməkdaşlığın gücləndirilməsi məsələsinə də toxunuldu. Hökumətlərarası komissiyanın fəaliyyəti iki ölkə arasında iqtisadi və texniki əməkdaşlığın koordinasiyası baxımından mühüm platforma kimi qiymətləndirildi. Cənab Prezident İlham Əliyev bu mexanizmin daha effektiv şəkildə işləməsinin vacibliyini vurğuladı. Humanitar və mədəni sahələrdə əməkdaşlıq da diqqətdən kənarda qalmadı. Təhsil, elm və mədəniyyət sahələrində əlaqələrin genişləndirilməsi xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanın dərinləşməsinə xidmət edir. Tələbə mübadiləsi və birgə elmi layihələr bu istiqamətdə əsas əməkdaşlıq formatları kimi göstərildi. Regional kontekstdə Azərbaycan - Çexiya münasibətləri daha geniş geosiyasi məna daşıyır. Azərbaycan Cənubi Qafqazda sabitlik və əməkdaşlıq mühitinin formalaşmasında mühüm rol oynayan dövlət kimi çıxış edir, Çexiya isə Avropa İttifaqı çərçivəsində fəal mövqeyi ilə seçilir. Bu baxımdan iki ölkə arasında əlaqələr Şərq və Qərb arasında körpü funksiyası daşıyır. Cənab Prezident İlham Əliyev medialara verdiyi bəyanatda xüsusilə Orta Dəhliz layihəsinin əhəmiyyətinə də toxundu. Bu layihə Asiya ilə Avropanı birləşdirən strateji nəqliyyat xətti kimi Azərbaycan üçün mühüm tranzit imkanları yaradır və Çexiya da daxil olmaqla Avropa ölkələrinin iqtisadi maraqlarına xidmət edir. Gələcək perspektivlər baxımından nəqliyyat-logistika, rəqəmsal iqtisadiyyat, kənd təsərrüfatı və innovasiya sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi əsas prioritetlər kimi müəyyənləşir. Bu istiqamətlər iki ölkə arasında münasibətlərin daha da dərinləşməsinə və uzunmüddətli strateji tərəfdaşlığın möhkəmlənməsinə xidmət edir. Nəticə etibarilə, Qəbələdə keçirilən görüş və Cənab Prezident İlham Əliyevin medialara verdiyi bəyanat Azərbaycan - Çexiya münasibətlərində yeni strateji mərhələnin formalaşdığını nümayiş etdirdi. Qarşılıqlı maraqlara əsaslanan bu əməkdaşlıq gələcəkdə daha geniş və çoxşaxəli inkişaf perspektivləri vəd edir.