Sosium

Yüksək səviyyəli görüş

Qəbələdə baş tutan yüksək səviyyəli görüş və səsləndirilən bəyanatlar bir daha nümayiş etdirdi ki, Azərbaycan ilə Ukrayna arasında münasibətlər artıq təsadüfi siyasi əlaqələr çərçivəsindən çıxaraq davamlı və strateji inkişaf xətti üzrə irəliləyir. Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevin mətbuata açıqlaması bu əməkdaşlığın məzmununu və perspektivlərini sistemli və aydın şəkildə ortaya qoydu. Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ilə aparılan danışıqların nəticələri göstərir ki, tərəflər mövcud münasibətləri yalnız saxlamaq deyil, onları keyfiyyətcə daha yüksək mərhələyə çatdırmaq niyyətindədir.

Dövlət başçısının çıxışında xüsusi vurğulanan məsələlərdən biri son illərdə əlaqələrin intensivləşməsidir. Yeddi dəfə keçirilmiş görüş təkcə diplomatik fəallığın göstəricisi deyil, həm də qarşılıqlı etimadın formalaşdığını təsdiqləyən mühüm amildir. Bu görüşlərin Münxen Təhlükəsizlik Konfransı kimi nüfuzlu beynəlxalq platformalarda keçirilməsi Azərbaycan və Ukraynanın qlobal məsələlərdə də yaxın mövqedən çıxış etdiyini göstərir. Bu dialoq artıq epizodik deyil, davamlı koordinasiya və qarşılıqlı maraqların uyğunlaşdırılması mexanizminə çevrilib. 2019-cu ildən etibarən yaranmış şəxsi münasibətlər bu gün dövlətlərarası əməkdaşlığın mühüm dayaqlarından biri kimi çıxış edir. Azərbaycan–Ukrayna münasibətlərinin dayanıqlığını təmin edən əsas amillərdən biri onların möhkəm hüquqi baza üzərində qurulmasıdır. 2008 və 2011-ci illərdə imzalanmış strateji tərəfdaşlıq sənədləri bu əlaqələrə uzunmüddətli istiqamət verib. Bu sənədlərdə əks olunan suverenlik, ərazi bütövlüyü və sərhədlərin toxunulmazlığı prinsipləri yalnız formal deyil, həm də real siyasi davranışın əsasını təşkil edir. Beynəlxalq təşkilatlarda qarşılıqlı dəstək bu prinsiplərin praktik təzahürü kimi çıxış edir və tərəfdaşlığın etibarlılığını gücləndirir.

Cənab Prezident İlham Əliyev çıxışında iqtisadi əməkdaşlığa, xüsusilə energetika sahəsinə xüsusi diqqət ayırdı. SOCAR-ın Ukraynada uzun illər uğurla fəaliyyət göstərməsi bu sahədə möhkəm təməlin mövcud olduğunu göstərir. Energetika əməkdaşlığı artıq mövcud layihələrlə məhdudlaşmır, yeni investisiya imkanları və birgə təşəbbüslər bu sahənin gələcəkdə daha da genişlənəcəyini göstərir. Ticarət dövriyyəsinin yarım milyard dolları keçməsi mühüm göstərici olsa da, bu rəqəm mövcud potensialı tam əks etdirmir. Mövcud imkanlar nəzərə alındıqda, iqtisadi əlaqələrin gələcəkdə daha sürətlə inkişaf edəcəyi gözlənilir.

Bəyanatda diqqət yetirilən əsas istiqamətlərdən biri də hərbi-texniki əməkdaşlıqdır. Hər iki ölkənin sənaye və müdafiə potensialı bu sahədə geniş əməkdaşlıq imkanları yaradır. Birgə istehsal layihələri, texnoloji əməkdaşlıq və sənaye kooperasiyası yalnız müdafiə sahəsini gücləndirmir, eyni zamanda iqtisadiyyatın digər sahələrinə də müsbət təsir göstərir. Bu isə əməkdaşlığın çoxşaxəli xarakter daşıdığını göstərir. Münasibətlərin davamlılığını təmin edən digər mühüm amil isə institusional mexanizmlərin aktiv fəaliyyətidir. Xarici İşlər nazirlikləri arasında aparılan məsləhətləşmələr və Hökumətlərarası Komissiyanın fəaliyyəti əməkdaşlığın sistemli inkişafına xidmət edir. Bu platformaların növbəti mərhələdə Ukraynada keçirilməsi ilə bağlı razılaşmalar tərəflərin əlaqələri daha da genişləndirmək niyyətində olduğunu göstərir.

Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində regional təhlükəsizlik, enerji təminatı və iqtisadi inteqrasiya kimi məsələlər xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycan və Ukraynanın bu sahələrdə ortaq mövqe nümayiş etdirməsi onların əməkdaşlığını daha da strateji səviyyəyə yüksəldir. Qəbələdə səsləndirilən fikirlər göstərir ki, tərəflər yalnız mövcud vəziyyətə uyğunlaşmır, eyni zamanda yeni əməkdaşlıq formatlarının formalaşmasına da töhfə verir.

Cənab Prezident İlham Əliyevin çıxışı Azərbaycan ilə Ukrayna arasında münasibətlərin ardıcıl və məqsədyönlü şəkildə inkişaf etdiyini bir daha təsdiqləyir. Bu əlaqələr artıq sadə tərəfdaşlıq çərçivəsini aşaraq, qarşılıqlı maraqlara əsaslanan geniş əməkdaşlıq platformasına çevrilib. Siyasi dialoqun davamlılığı, iqtisadi layihələrin genişlənməsi və yeni sənaye istiqamətlərinin inkişafı bu münasibətlərin gələcəkdə daha da möhkəmlənəcəyini göstərir. Qəbələ görüşü isə bu prosesin mühüm mərhələsi kimi yadda qalır və iki ölkə arasında strateji yaxınlaşmanın davamlı xarakter aldığını bir daha nümayiş etdirir.