Valideynlərin diqqətinə: Məktəbəqədər təhsilin əhəmiyyəti saymaqla bitmir
İnsan beyninin ən böyük sıçrayış etdiyi və öyrənməyə ac olduğu qızıl bir dövr var-bu, 3-6 yaş aralığıdır. Məktəbəqədər təhsil uşağa sadəcə hərfləri və ya rəqəmləri göstərmək deyil; onun düşünmə alqoritmini qurmaq, mühakimə yürütmək və sosial özünütəsdiq vərdişlərini formalaşdırmaqdır. Bir sözlə, məktəbəqədər təhsil gələcək təhsil həyatının sadəcə bünövrəsi deyil, uşağın potensialını ortaya çıxaran əsas tətikləyici qüvvədir.
Təhsil eksperti Ramin Nurəliyev bu barədə Crossmedia.az-a açıqlama verib:
"Əlbəttə ki, hər istiqamətin bir təməli var. Təhsil sahəsində də bu təməl məktəbəqədər təhsildən başlayır. Əgər uşaqda məktəbəqədər təhsil dövründə sağlam bir təməl formalaşdırılarsa, həmin təməlin üzərinə lazımi bilik və bacarıqlar əlavə olunar. Beləliklə, uşağın gələcəyinin parlaq olacağını qeyd etmək olar. Amma bir şərtlə ki, həmin təməl üzərində düzgün nəzarət mexanizmi olsun.
Uşaq məktəbəqədər təhsil dövründə daha yaxşı təlim görərsə, bunun böyük faydası olur. Çünki həmin yaşda uşaqların qavrama, analiz etmə qabiliyyəti, göz və zehni yaddaşı çox aktiv olur. Bu aktivlik dövründə uşaqlara istənilən formada təqdim edilən məlumatlar-istər elmi, istərsə də məntiqi məlumatlar olsun-çox rahat mənimsənilir.
Misal üçün, nəyə görə mental arifmetika dərslərinin vacibliyini vurğulayırlar? Bildiyiniz kimi, bu, beynin müxtəlif hissələrini işlətməyi hədəfləyən bir proqramdır".
Ekspert qeyd edib ki, mental arifmetika proqramı 5-6 yaşlı uşaqlara tədris olunur və onların erkən yaşda zehni inkişafına xidmət edir:
"Bu dərslərə kiçik yaşlarda qoşulan uşaqların beyni çox gözəl işləyir. Mən özüm də bunun şahidiyəm. Öz övladımı 5-6 yaşlarında mental arifmetika dərslərinə göndərmişəm və həqiqətən də, çox böyük faydasını görmüşəm. Əlbəttə, bu məsələdə müəllimin peşəkar olması da xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Hesab edirəm ki, məktəbəqədər yaşda olan uşaqların təməlinin düzgün formalaşması onların gələcək təhsilinə müsbət töhfə verəcəkdir. Bu, sözsüz ki, belədir. Ona görə də valideynlərin məhz məktəbəqədər təhsil məsələsində daha diqqətli və ciddi olmasının tərəfdarıyam. Hazırda bizdə bir çox valideynlər-xüsusilə də regionlarda bu hala daha çox rast gəlinir-övladlarını məktəbəqədər təhsildən yayındırmağa çalışırlar. Lakin düşünürəm ki, valideyn uşağının elə 5 yaşından məktəbəqədər təhsilə cəlb olunmasına xüsusi diqqət yetirməlidir. Çünki təməl məhz oradan formalaşır. Təməl möhkəm olduqda uşaq növbəti təhsil pillələrində əziyyət çəkmir.
Hətta təməlin formalaşması üçün uşaqların beynin inkişafına xidmət edən şahmat oyunlarına, mental arifmetika kurslarına cəlb olunması tövsiyə olunur".
R. Nurəliyev onu da əlavə edib ki, əsərlərdən xırda fraqmentlərin, kiçik hekayələrin əzbərlədilməsi də məqsədəuyğundur: "Çünki o yaşda olan uşaq zehnini çalışdırdıqca beyni daha da inkişaf edir, məlumatları həm daha rahat qavrayır, həm də yaddaşında saxlama potensialını genişləndirir.
Ona görə də məktəbəqədər təhsilin xüsusi əhəmiyyəti var. Əgər məktəbəqədər təhsil mühitində plan və proqram şagirdlərə düzgün formada tədris olunarsa, aşılanarsa-çünki orada həm təhsilə, həm tərbiyəyə yönəlik məlumatlar yer alır, həm də uşağın sosial aktivliyinə dəstək gösterilir, yəni uşağın hərtərəfli yetişməsinə zəmin hazırlanır-bu, həmin şagirdlərin təhsil həyatına böyük töhfə verəcəkdir. Nəticədə valideyn də övladının gələcək həyatında bunun faydasını rahatlıqla görəcəkdir".
Turqut Ansari
11:30 23.07.2026
Oxunuş sayı: 212
