Onun fırçasında bir Azərbaycan yaşayırdı
O, Azərbaycan qadınını sadəcə çəkmirdi… Onun ruhunu rənglərə köçürürdü.
Bu gün Azərbaycan təsviri sənətinin ən parlaq qadın simalarından biri Xalq rəssamı Maral Rəhmanzadənin doğum günüdür.
1916-cı il iyulun 23-də Bakıda dünyaya gələn Maral Rəhmanzadə peşəkar rəssamlıq təhsili alan ilk azərbaycanlı qadınlardan biri olub. O, əvvəlcə Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Texnikumunda, daha sonra isə Moskvada, Surikov adına Dövlət Rəssamlıq İnstitutunda təhsil alıb. Lakin Maral Rəhmanzadəni yalnız aldığı təhsil deyil, özünəməxsus baxışı böyük rəssama çevirdi. Rəhmanzadə, Azərbaycanın təbiətini, kəndlərini, qadınlarını, tarixini və insanlarını sadəcə təsvir etmirdi. Onların ruhunu duyur, sonra isə həmin duyğunu rəngə, xəttə və qravüraya çevirirdi.
Onun əsərlərində Azərbaycan qadını xüsusi yer tuturdu. Zərif, güclü, zəhmətkeş, düşüncəli və öz dünyası olan qadın obrazları Maral Rəhmanzadənin yaradıcılığında özünəməxsus şəkildə canlanırdı. “Azərbaycan qadını keçmişdə və indi”, “Qadınlar müharibə illərində”, “Bizim qızlar”, “Mənim bacılarım”, “Doğma vətənim” kimi silsilələr rəssamın xalq həyatına və qadın dünyasına olan dərin münasibətini əks etdirirdi.
Maral Rəhmanzadə Azərbaycanın müxtəlif guşələrini də öz əsərlərində yaşatdı. Naxçıvanın qədimliyi, Lənkəranın təbiəti, Şamaxının tarixi, Qubanın mənzərələri onun sənətində özünəməxsus rənglərə büründü. Onun qrafik əsərlərinə baxanda sanki Azərbaycanın müxtəlif bölgələrinə rəssamın gözü ilə səyahət edirsən. Rəssamın yaradıcılığı yalnız Azərbaycanla məhdudlaşmırdı. Onun əsərləri London, Moskva, Nyu-York, Paris və Tokio kimi dünyanın məşhur şəhərlərində nümayiş etdirildi. Beləliklə, Maral Rəhmanzadə öz sənəti ilə yalnız Azərbaycanı təsvir etmədi — Azərbaycanı dünyaya tanıtdı.
Nizami Gəncəvinin, Şah İsmayıl Xətainin və Məhəmməd Füzulinin əsərlərinə çəkdiyi illüstrasiyalar isə onun klassik ədəbiyyatımıza olan münasibətinin başqa bir ifadəsi idi. O, sözlə yazılanı xətt və rənglə görünən etdi. Maral Rəhmanzadə 90 ildən çox ömür sürdü. Bu ömrün 70 ildən artıq hissəsini sənətə həsr etdi. Onun əsərləri bu gün də Azərbaycan qadınının zərifliyini, xalqımızın həyatını və doğma torpağın gözəlliyini yaşadır.
Bəzən bir rəssam sadəcə şəkil çəkmir. O, bir dövrü, bir xalqı, bir qadının taleyini və bütöv bir Vətənin ruhunu gələcək nəsillər üçün qoruyur. Maral Rəhmanzadə də məhz belə sənətkarlardan idi.
Türkanə Məşədiyeva
13:36 23.07.2026
Oxunuş sayı: 131