BMT Afrika qitəsini daha düzgün göstərən xəritəni dəstəklədi
BMT Baş Assambleyası Afrikanın real ölçülərini daha düzgün əks etdirən xəritə proyeksiyasının istifadəsini təşviq edən qətnaməni qəbul edib. Qətnamə 164 ölkənin dəstəyi ilə təsdiqlənib, yalnız ABŞ qarşı çıxıb, 6 ölkə isə bitərəf qalıb.
Crossmedia.az xəbər verir ki, BMT bu barədə məlumat yayıb.
Qətnamə Togo tərəfindən irəli sürülüb və Afrika İttifaqı tərəfindən dəstəklənib. Sənəddə 2018-ci ildə hazırlanmış “Equal Earth” proyeksiyasından və digər bərabər sahəli xəritələrdən istifadənin təşviq edilməsi nəzərdə tutulur.
Qeyd edək ki, qətnamə hüquqi baxımdan məcburi deyil. Sənəd “Mercator” xəritəsini qadağan etmir və onu tamamilə başqa xəritə ilə əvəz etməyi tələb etmir. Bunun əvəzinə hökumətlərə, məktəblərə, beynəlxalq təşkilatlara və texnologiya şirkətlərinə qitələrin ölçülərinin müqayisəsində daha dəqiq xəritə proyeksiyalarından istifadə etmək tövsiyə olunur.
Məsələ əsasən “Mercator” proyeksiyasının yer səthindəki ərazilərin ölçülərini düzgün əks etdirməməsi ilə bağlıdır. Bu xəritə 1569-cu ildə flamand kartoqraf Gerardus Mercator tərəfindən dəniz naviqasiyası üçün hazırlanıb. Proyeksiya ekvatordan uzaqlaşdıqca əraziləri olduğundan daha böyük göstərir.
Bu səbəbdən Qrenlandiya xəritədə Afrika ilə təxminən eyni ölçüdə görünə bilər. Halbuki Afrikanın real ərazisi Qrenlandiyadan təxminən 14 dəfə böyükdür.
“Equal Earth” proyeksiyası isə qitələrin nisbi sahələrini daha düzgün göstərmək üçün hazırlanıb. Bununla belə, mütəxəssislər bildirirlər ki, Yer kürəsinin sferik formasını ikiölçülü xəritədə tam dəqiqliklə göstərmək mümkün deyil və hər bir proyeksiyanın müəyyən üstünlükləri və məhdudiyyətləri var.
ABŞ qətnaməyə qarşı səs verən yeganə ölkə olub. Vaşinqton bu təşəbbüsü “radikal ideoloji layihə” kimi qiymətləndirib.
BMT isə xəritələrin yalnız coğrafi məlumatların təqdimatı üçün deyil, insanların dünyanı necə qavramasına da təsir etdiyini vurğulayıb. Təşəbbüsün tərəfdarları hesab edirlər ki, daha düzgün xəritələrin məktəblərdə, dərsliklərdə, mediada və rəqəmsal platformalarda istifadəsi Afrikanın və digər ekvatorial bölgələrin real ölçülərinin daha obyektiv təqdim olunmasına kömək edə bilər.
08:19 13.09.2026
Oxunuş sayı: 50
