Şəkərli diabet xəstələri sürətlə artır: Necə qorunmalı?
Azərbaycanda diabet xəstələrinin sayı artmaqda davam edir və rəsmi statistika xəstəliyin əsasən 30 yaşdan yuxarı əhali arasında geniş yayıldığını göstərir. Mütəxəssislər bu tendensiyanın həyat tərzi, qidalanma vərdişləri və risk faktorları ilə əlaqəli ola biləcəyini bildirirlər.
Tibb üzrə fəlsəfə doktoru Fərid Museyibov Crossmedia.az-a açıqlamasında bildirib ki, son illərdə Azərbaycanda şəkərli diabet xəstələrinin sayı sürətlə artır və bu artım xüsusilə gənclər arasında daha çox müşahidə olunur:
"Bütün dünyada olduğu kimi, ölkəmizdə də şəkərli diabetin yayılması sürətlə artır. Təəssüf ki, son illər bu xəstəlik gənclər arasında da daha geniş yayılmağa başlayıb".
O, qeyd edib ki, şəkərli diabetin yaranmasına səbəb olan əsas amillərdən biri düzgün qidalanmamaq və artıq çəkidir:
"Azərbaycanda aparılan statistik məlumatlar göstərir ki, əhalinin təxminən 10 faizi artıq çəkidən əziyyət çəkir. Artıq çəki isə şəkərli diabetin yaranmasına səbəb olan əsas risk faktorlarından biridir. İnsanlar bədən çəkilərinə daim nəzarət etməlidirlər".
F.Museyibov vurğulayıb ki, genetik meyillilik və stress də xəstəliyin inkişafında mühüm rol oynayır:
"Şəkərli diabetin yaranmasında genetik faktorlarla yanaşı, stress də ciddi təsir göstərir. Lakin əsas səbəblərdən biri yenə də düzgün qidalanmamaqdır".
Müsahibimiz diqqətə çatdırıb ki, qidaların sürətlə qəbul edilməsi həddindən artıq yeməyə səbəb olur:
"Doyma siqnalı beyindən mədəyə təxminən 20 dəqiqəyə çatır. İnsanlar bu müddətdə normadan artıq qida qəbul etdikləri üçün həm həzm problemləri, həm şəkərli diabet, həm də digər ciddi xəstəliklərlə üzləşə bilirlər".
O bildirib ki, axşam saatlarında ağır qidaların qəbulundan çəkinmək vacibdir:
"Axşam saat 8-dən sonra ağır yeməklərin qəbul olunmaması tövsiyə edilir. Bu, insulin ifraz edən mədəaltı vəzin fəaliyyətinə düşən yükün azalmasına kömək edir".
F.Museyibov əlavə edib ki, sağlam həyat tərzi şəkərli diabetin profilaktikasında mühüm rol oynayır:
"Stressdən uzaq durmaq, qazlı içkilərdən və yağlı qidalardan imtina etmək, həmçinin fiziki aktivliyi artırmaq şəkərli diabet riskini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır. Xüsusilə genetik meyilliliyi olan şəxslər mütəmadi idmanla məşğul olmalı və sağlam qidalanma vərdişlərinə əməl etməlidirlər".
Nigar Xəlilli
15:00 28.07.2026
Oxunuş sayı: 44
