Taksi fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsinə ehtiyac var - Ekspert
Taksi fəaliyyətinin tənzimlənməsi təkcə hüquqi normaların tətbiqi deyil, həm də şəhər nəqliyyat ekosisteminin bütün elementlərinin saat mexanizmi kimi dəqiq işləməsini tələb edən mürəkkəb bir prosesdir. Müasir dövrdə taksi sürücülərinin qarşılaşdığı ən böyük çətinliklərdən biri qaydaların ağırlığı yox, bu qaydaları tətbiq edən qurumların-Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyi(AYNA) və Dövlət Yol Polisinin-bəzən bir-birini tamamlamayan, əksinə, kəsişən və dumanlı görünən səlahiyyət sferalarıdır. İdarəetmədəki bu "çoxbaşlılıq" sərnişin daşıma sektorunu inkişaf etdirmək əvəzinə, sükan arxasındakı fərdləri bürokratik labirintlərdə çıxılmaz vəziyyətə salır. Nəqliyyat sistemində şəffaflığı və effektivliyi təmin etmək üçün fərqli qurumların tələbləri arasında qalan sürücülərin narazılıqlarını eşitmək, institusional ziddiyyətləri aradan qaldırmaq və rəqəmsal inteqrasiyaya əsaslanan vahid bir tənzimləmə modelinə keçid etmək artıq ləngidilməz bir zərurətdir.
Nəqliyyat eksperti Adil Nəbiyev bu barədə Crossmedia.az-a açıqlama verib: "Taksi sürücülərinin AYNA ilə yol hərəkəti qaydalarına nəzarət edən qurumlar arasında ziddiyyətlərin olması ilə bağlı narazılıqları nəqliyyat sektorunda koordinasiya və idarəetmə problemlərinin mövcudluğunu göstərir. Son illərdə taksi fəaliyyətinin tənzimlənməsi istiqamətində mühüm addımlar atılsa da, bəzi hallarda müxtəlif qurumların səlahiyyətlərinin kəsişməsi sürücülər üçün anlaşılmaz vəziyyətlər yaradır. Problemin əsas səbəblərindən biri taksi fəaliyyətinin bir neçə dövlət qurumunun nəzarət sahəsinə aid olmasıdır. AYNA taksi fəaliyyətinin təşkili, buraxılış vərəqələri, sifariş sistemləri və xidmət keyfiyyəti ilə bağlı məsələlərə cavabdeh olduğu halda, yol hərəkəti qaydalarının pozulmasına nəzarət Daxili İşlər Nazirliyinin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi tərəfindən həyata keçirilir".
Ekspert onu da qeyd edib ki, bəzi hallarda yerli icra strukturları, parklanma xidmətləri və digər qurumlar da prosesə cəlb olunur: "Bu isə sürücülərin hansı məsələdə hansı quruma müraciət etməli olduqlarını müəyyənləşdirməsini çətinləşdirir. Digər mühüm səbəb normativ-hüquqi aktların və tətbiq mexanizmlərinin sürücülərə tam və aydın şəkildə izah edilməməsidir. Taksi sürücüləri bəzən AYNA tərəfindən müəyyən edilən qaydalarla yol polisi tərəfindən tətbiq edilən tələblər arasında fərqli yanaşmaların olduğunu düşünürlər. Məsələn, sərnişin götürmə və düşürmə məntəqələri, dayanma qaydaları, xüsusi zolaqlardan istifadə və ya elektron nəzarət sistemlərinin tətbiqi ilə bağlı müxtəlif izahlar sürücülərdə çaşqınlıq yarada bilir. Məsələnin digər tərəfi rəqəmsal sistemlərin inteqrasiyası ilə bağlıdır. Müxtəlif qurumların informasiya bazalarının tam inteqrasiya olunmaması bəzi hallarda sürücülərin eyni məsələ ilə bağlı fərqli məlumatlar almasına səbəb olur. Bu isə həm inzibati yük yaradır, həm də sürücülərin fəaliyyətinə mənfi təsir göstərir. Problemin həlli üçün ilk növbədə aidiyyəti qurumlar arasında koordinasiya daha da gücləndirilməlidir".
A. Nəbiyev vurğulayıb ki, taksi fəaliyyəti ilə bağlı bütün qaydalar vahid platformada toplanmalı, sürücülərə eyni mənbədən aydın və operativ məlumat təqdim edilməlidir. "Bununla yanaşı, AYNA, Yol Polisi və digər aidiyyəti qurumlar arasında məlumat mübadiləsi tam elektronlaşdırılmalı və qərarların tətbiqində vahid yanaşma təmin edilməlidir. Eyni zamanda taksi sürücüləri üçün mütəmadi maarifləndirmə tədbirləri təşkil olunmalıdır. Yeni qaydalar qüvvəyə minərkən sürücülərə təlimlər keçirilməli, elektron vəsaitlər hazırlanmalı və suallara operativ cavab verən vahid müraciət sistemi yaradılmalıdır. Dünya təcrübəsinə baxdıqda görürük ki, bir çox ölkələrdə taksi fəaliyyətinin tənzimlənməsi ilə bağlı səlahiyyətlər vahid nəqliyyat qurumunda cəmləşdirilir və bütün iştirakçılar eyni informasiya sistemindən istifadə edirlər. Bu model həm sürücülərin işini asanlaşdırır, həm də qaydaların daha effektiv tətbiqinə şərait yaradır. Taksi sürücülərinin AYNA ilə yol hərəkəti qaydalarının tətbiqinə cavabdeh qurumlar arasında ziddiyyətlərdən şikayət etməsi sistemin daha da təkmilləşdirilməsinə ehtiyac olduğunu göstərir. Səlahiyyətlərin aydın bölgüsü, vahid məlumatlandırma sistemi, rəqəmsal inteqrasiya və davamlı maarifləndirmə tədbirləri bu problemlərin aradan qaldırılmasına və taksi xidmətlərinin daha səmərəli fəaliyyət göstərməsinə kömək edə bilər".
Turqut Ansari
11:50 22.06.2026
Oxunuş sayı: 53
