Komitə sədri: Sülh üçün bəyanatlar yetərli deyil
Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərində sülh gündəliyi ətrafında müzakirələr davam etsə də, əldə olunan razılaşmaların konkret hüquqi və siyasi addımlarla möhkəmləndirilməsi məsələsi aktuallığını qoruyur. Xüsusilə Ermənistan Konstitusiyasına dəyişiklik, sülh müqaviləsinin imzalanma perspektivi, sərhədlərin delimitasiyası və anklav-eksklav məsələləri prosesin gələcək istiqamətini müəyyənləşdirən əsas mövzular sırasındadır. Tərəflərin sülhə dair bəyanatları fonunda bu məsələlərin nə vaxt və hansı mexanizmlərlə həll ediləcəyi, eləcə də prosesin uzanmasının regionda sabitliyə mümkün təsirləri diqqət mərkəzindədir.
Milli Məclisin Müdafiə, təhlükəsizlik və korrupsiyaya qarşı mübarizə komitəsinin sədri Arzu Nağıyev Crossmedia.az-a açıqlamasında Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərində sülh prosesinin gedişini şərh edib.
Deputatın sözlərinə görə, 2025-ci ilin avqustunda Vaşinqtonda əldə olunan razılaşmaların davamı olaraq sülh gündəliyi üzrə konkret addımların atılması vacibdir: “Azərbaycan humanitar, iqtisadi və siyasi istiqamətlərdə sülhə xidmət edən addımlar atır və daimi sülhün bərqərar olmasına hazır olduğunu nümayiş etdirir. Lakin Ermənistan tərəfindən sülh müqaviləsinin imzalanması prosesinin irəliləməsi üçün zəruri olan məsələlər hələ də tam həllini tapmayıb. Parlament seçkilərindən sonra Ermənistan hökumətinin sülh gündəliyi üzrə konkret proqram qəbul edəcəyi gözlənilirdi, amma bu istiqamətdə gözlənilən nəticə əldə olunmadı”.
O, sülh müqaviləsinin imzalanması baxımından Ermənistan Konstitusiyasına dəyişiklik edilməsini əsas məsələlərdən biri kimi qiymətləndirib: “Azərbaycanın mövqeyi məlumdur. Ermənistan Konstitusiyasında Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları ilə əlaqələndirilən müddəalar aradan qaldırılmalı, yeni konstitusiya qəbul edilməsi məsələsi referendum yolu ilə həllini tapmalıdır. Əks halda, sülh müqaviləsi imzalansa və ratifikasiya olunsa belə, konstitusion əsaslarla bağlı suallar gələcəkdə yeni problemlərin yaranmasına səbəb ola bilər. Revanşist fikirlərin mövcud olduğu bir şəraitdə sülhün hüquqi əsaslarının möhkəm olması xüsusi əhəmiyyət daşıyır”.
Arzu Nağıyev Ermənistan rəhbərliyinin sülh müqaviləsinin imzalanması ilə bağlı səsləndirdiyi uzunmüddətli tarixlərə də münasibət bildirib: “Sülh prosesinin qeyri-müəyyən müddətə uzadılması tərəflərin gözləntilərinə mənfi təsir göstərir. Nikol Paşinyanın müqavilənin imzalanması ilə bağlı 2031-ci ilə qədər uzanan zaman çərçivəsindən danışması prosesin nə vaxt yekunlaşacağı ilə bağlı suallar yaradır. Halbuki, daimi sülhün təmin olunması həm Ermənistanın təhlükəsizliyi, həm iqtisadi inkişafı, həm də regionda sabitliyin möhkəmlənməsi baxımından əhəmiyyətlidir”.
Komitə sədri delimitasiya və demarkasiya prosesinin, eləcə də anklav və eksklavlarla bağlı məsələlərin sülh gündəliyində mühüm yer tutduğunu bildirib: “Sərhədlərin delimitasiyası və demarkasiyası üzrə komissiyalar fəaliyyət göstərir. Bununla yanaşı, anklav və eksklavlarla bağlı məsələlər də zaman-zaman gündəmə gətirilir. Lakin bu mövzular ətrafında səsləndirilən fikirlər konkret razılaşmalarla müşayiət olunmalıdır. Ərazi mübadiləsi ilə bağlı bəyanatların hansı məqsədə xidmət etdiyi və bu cür yanaşmaların danışıqlar prosesinə necə təsir göstərəcəyi də aydınlaşdırılmalıdır. Əsas məsələ mövcud mexanizmlərin işinə mane olmadan, hüquqi çərçivədə konkret nəticələrə nail olmaqdır”.
Deputatın fikrincə, sülh müqaviləsinin uzunmüddətli və dayanıqlı olması üçün elə hüquqi mexanizmlər yaradılmalıdır ki, gələcəkdə əldə olunan razılaşmaların yenidən mübahisələndirilməsi riski minimuma ensin: “Azərbaycan sülh gündəliyindən imtina etmir və prosesin irəliləməsində maraqlıdır. Ermənistan rəhbərliyi də bu reallığı nəzərə alaraq, konstitusiya dəyişikliyi və digər zəruri məsələlərlə bağlı ciddi addımlar atmalıdır. Sülhün mümkün qədər tez təmin olunması Ermənistanın öz təhlükəsizliyi və iqtisadi gələcəyi baxımından da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Regionda sabitliyin bərqərar olması üçün siyasi bəyanatlarla yanaşı, konkret hüquqi qərarlar və onların icrası vacibdir”.
18:35 22.10.2026
Oxunuş sayı: 80