Rusiya ilə bağlı vacib proqnoz: Ya danışıqlara gedəcək, ya da..
Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan kanadalı həmkarı Anita Anand ilə Ottavada keçirdiyi birgə mətbuat konfransında deyib ki, Ankara Rusiya və Ukrayna nümayəndə heyətlərini yenidən danışıqlar masası arxasında bir araya gətirməyə hazırdır.
Rusiya-Ukrayna müharibəsində diplomatik kanalların yenidən aktivləşdirilməsi istiqamətində çağırışlar davam edir. Türkiyə tərəfi isə daha əvvəl olduğu kimi, tərəflər arasında danışıqlar üçün vasitəçi rolunu oynamağa hazır olduğunu bildirir. Ankara hesab edir ki, münaqişənin həlli hərbi yoldan deyil, diplomatik danışıqlar və beynəlxalq hüquq çərçivəsində mümkündür. Lakin hazırkı mərhələdə tərəflər arasında mövqelərin kəskin fərqlənməsi danışıqlar prosesinin bərpasını çətinləşdirən əsas amillərdən biri olaraq qalır.
Politoloq Natiq Miri Crossmedia.az-a mövzu ilə bağlı açıqlamasında bildirib ki, bu gün dünya siyasətində əsas amillərdən biri güc faktorudur və bir çox liderlər beynəlxalq münasibətlərdə məhz bu yanaşmadan çıxış edirlər. Onun sözlərinə görə, Rusiya da uzun müddətdir hərbi güc amilinə əsaslanan siyasət yürüdür və bu səbəbdən Ukrayna ilə bağlı danışıqlar masasına yalnız öz şərtlərinin qəbul olunacağı halda oturacağını bəyan edir.
Politoloq qeyd edib ki, Moskvanın Ukrayna əraziləri ilə bağlı atdığı addımlar beynəlxalq hüquq normalarına ziddir: "Rusiyanın keçirdiyi qanunsuz referendumlar nəticəsində Ukraynanın dörd vilayətinin öz ərazisi kimi elan edilməsini dünya dövlətləri tanımayıb və bu qərarlar hüquqi legitimliyə malik deyil. Real sülh danışıqlarının başlaması üçün ilk növbədə cəbhədə qüvvələr balansının formalaşması vacibdir. Rusiya anlamalıdır ki, Ukraynada hərbi yolla qələbə qazanmaq perspektivi getdikcə azalır".
Politoloqun sözlərinə görə, müharibənin xarakteri artıq dəyişib: " Ukrayna uzaqmənzilli dron imkanlarından istifadə etməklə Rusiyanın hərbi-strateji obyektlərinə, neft emalı müəssisələrinə və logistika xətlərinə zərbələr endirir. Bu isə Rusiyanın həm iqtisadi imkanlarına, həm də müharibəni davam etdirmək qabiliyyətinə təsir göstərir. Artıq müharibə əvvəlki kimi yalnız cəbhə xəttində getmir. Münaqişənin təsirləri Rusiyanın daxilinə qədər yayılıb. Ukraynanın dron hücumları nəticəsində hərbi obyektlər və enerji infrastrukturu hədəfə alınır ki, bu da Rusiyanın resurs imkanlarını zəiflədir”.
N.Miri əlavə edib ki, Ukraynanın hərbi imkanlarının artması, Rusiyanın itkiləri və iqtisadi təzyiqlər fonunda Moskvanın danışıqlar masasına qayıtması üçün zəmin yaranır: "Hazırda əsas məsələ atəşkəsin təmin olunması və siyasi dialoqun başlamasıdır. Türkiyənin vasitəçilik imkanları bu prosesdə xüsusi əhəmiyyət daşıya bilər. Ankara 2022-ci ildən etibarən tərəflər arasında dialoqun qurulması, İstanbul danışıqları və taxıl dəhlizi kimi təşəbbüslərlə praktik vasitəçilik təcrübəsi nümayiş etdirib.
Türkiyənin hər iki tərəflə dialoq imkanları mövcuddur və Ankara bu prosesdə balanslı vasitəçi rolunu oynaya bilər. Lakin bunun üçün əsas şərt tərəflərin mövcud reallığı qəbul etməsidir. Hazırkı mərhələdə əsas maneə Rusiyanın mövcud vəziyyəti qəbul etməməsidir. Zaman keçdikcə hərbi, iqtisadi və siyasi faktorlar Moskvanı danışıqlara daha ciddi yanaşmağa məcbur edə bilər. Qarşıdakı dövrdə ya danışıqlar istiqamətində irəliləyiş əldə olunacaq, ya da Rusiyada daxili siyasi proseslərin daha da kəskinləşməsi ehtimalı artacaq".
Nigar Xəlilli
18:00 27.06.2026
Oxunuş sayı: 61
