Azərbaycan-Türkmənistan əməkdaşlığı Orta Dəhlizin rəqabət qabiliyyətini artıracaq
Azərbaycan və Türkmənistan nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlığı yeni mərhələyə daşımağa hazırlaşır. İki ölkə artan yük axınlarının həcmini daha da genişləndirmək, eləcə də üçüncü ölkələrdən tranzit yükləri cəlb etmək məqsədilə nəqliyyat və logistika sahəsində fəaliyyətlərin daha sıx əlaqələndirilməsi barədə razılığa gəlib. Bu barədə Prezident İlham Əliyev Türkmənistan Prezidenti Sərdar Berdiməhəmmədovla birgə mətbuata bəyanatında da bildirib. Bəs ki dövlət arasında yeni və nəhəng nəqliyyat layihəsinin həyata keçirilməsi region dövlətlərinin nəqliyyat və yükdaşıma imkanlarını nə qədər sadələşdirəcək?
Mövzu ilə bağlı ekspertlət Crossmedia.az-a açıqlama verib:
Milli Məclisin deputatı Aydın Hüseynov bildirib ki, Azərbaycan və Türkmənistan arasında nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi olduqca mühüm addım hesab edilə bilər: “Son illərdə regionda yükdaşımaların həcmi artıb və bu tendensiyanın davam etdiyi müşahidə olunur. Bu baxımdan iki ölkənin səylərini birləşdirməsi həm mövcud yük axınlarının artırılmasına, həm də yeni marşrutlar üzrə daşımaların cəlb edilməsinə imkan yarada bilər. Layihənin əsas əhəmiyyəti ondan ibarətdir ki, Azərbaycan və Türkmənistan Şərqlə Qərbi birləşdirən mühüm nəqliyyat xəttində yerləşirlər. Bu əməkdaşlıq Xəzər dənizi üzərindən yükdaşımaların daha sürətli və səmərəli təşkilinə şərait yarada bilər. Nəticədə regionun tranzit imkanları genişlənər və beynəlxalq daşımalarda rəqabət qabiliyyəti yüksələr”.

Deputat əlavə edib ki, bu təşəbbüs hər iki tərəfə iqtisadi baxımdan da mühüm üstünlüklər vəd edir: “Yük axınının artması limanların, dəmir yollarının və logistika mərkəzlərinin fəaliyyətini canlandıra bilər. Bu isə əlavə gəlirlərin formalaşmasına, yeni iş yerlərinin açılmasına və nəqliyyat infrastrukturuna yatırımların artmasına səbəb ola bilər.Digər mühüm məqam üçüncü ölkələrdən yüklərin cəlb edilməsidir. Əgər Azərbaycan və Türkmənistan daşımalar üçün əlverişli və etibarlı şərait yarada bilsələr, beynəlxalq şirkətlərin bu marşruta marağı daha da artacaq. Bu da hər iki ölkənin regionun əsas nəqliyyat qovşaqlarından birinə çevrilməsinə əlavə imkanlar yaradacaq.Ümumilikdə, bu əməkdaşlıq təkcə iki ölkənin deyil, bütövlükdə regionun nəqliyyat və ticarət əlaqələrinin inkişafına müsbət təsir göstərə biləcək strateji təşəbbüs kimi qiymətləndirilə bilər”.
Nəqliyyat eksperti Adil Nəbiyev isə bildirib ki, hər iki ölkənin Xəzər dənizinin qarşı sahillərində yerləşməsi onların nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlığını strateji baxımdan daha da vacib edir.
Onun sözlərinə görə, bu əməkdaşlıq ilk növbədə Şərq-Qərb nəqliyyat marşrutlarının daha səmərəli fəaliyyət göstərməsinə xidmət edir: “Azərbaycan və Türkmənistan arasında nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlığın genişlənməsi regionun nəqliyyat xəritəsində mühüm dəyişikliklərə səbəb ola bilər. Hər iki ölkə Xəzər dənizinin qarşı sahillərində yerləşdiyindən onların koordinasiyalı fəaliyyəti Şərq-Qərb nəqliyyat marşrutlarının daha səmərəli işləməsinə şərait yaradır. Bu əməkdaşlıq ilk növbədə Orta Dəhlizin rəqabət qabiliyyətinin artmasına xidmət edir”.

Ekspert qeyd edib ki, Çin və Mərkəzi Asiyadan Avropaya daşınan yüklər baxımından Azərbaycan və Türkmənistanın imkanları bir-birini tamamlayır: “Türkmənistanın tranzit potensialı ilə Azərbaycanın müasir liman və logistika infrastrukturu bir-birini tamamlayır. Xüsusilə Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı ilə Türkmənbaşı limanı arasında əlaqələrin güclənməsi yük dövriyyəsinin artmasına, çatdırılma müddətlərinin qısalmasına və daşıma xərclərinin optimallaşdırılmasına kömək edə bilər. Əməkdaşlığın genişlənməsi Azərbaycanın tranzit ölkə kimi mövqeyinin daha da möhkəmlənməsinə şərait yaradacaq: “Yük axınının artması nəqliyyat sektorundan əldə olunan gəlirlərin yüksəlməsinə, logistika xidmətlərinin genişlənməsinə və yeni investisiyaların cəlb edilməsinə imkan verəcək. Eyni zamanda dəmir yolu, liman və logistika mərkəzlərinin yüklənmə səviyyəsi artacaq ki, bu da nəqliyyat infrastrukturuna yatırılan investisiyaların səmərəliliyini yüksəldəcək”.
Ekspert hesab edir ki, son illər alternativ nəqliyyat marşrutlarına marağın artması fonunda Azərbaycan və Türkmənistan arasında əməkdaşlığın güclənməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır: "Marşrutların şaxələndirilməsi hazırda qlobal ticarətin əsas tələblərindən biridir. Azərbaycan və Türkmənistan arasında koordinasiyanın güclənməsi Orta Dəhlizin etibarlılığını artıraraq onu beynəlxalq yükdaşıyıcılar üçün daha cəlbedici edə bilər. Bu isə Azərbaycanın regionun əsas logistika qovşaqlarından biri kimi rolunu daha da möhkəmləndirəcək. Bu əməkdaşlıq təkcə iki ölkə arasındakı iqtisadi əlaqələrin inkişafına deyil, həm də Xəzər regionunun beynəlxalq nəqliyyat sistemində mövqeyinin güclənməsinə xidmət edir".
Zeynəb Həsən
17:00 24.06.2026
Oxunuş sayı: 55