Avropa
Tramp-Putin danışıqları: Ukrayna müharibəsində dönüş nöqtəsi? - AÇIQLAMA
ABŞ Prezidenti Donald Tramp və Rusiya Prezidenti Vladimir Putin arasında diplomatik görüşlər davam edir. Ağ Evin mətbuat katibi Karolayn Livittin son brifinqində bildirilib ki, Vaşinqton Moskvanı regionda böyük rəqib və bəzən əleyhdar kimi qəbul etsə də, ikitərəfli əməkdaşlıq imkanlarını istisna etmir. Livittin sözlərinə görə, Prezident Tramp dünya liderləri ilə yaxşı diplomatik əlaqələr qurmaq və ortaq məxrəc tapmaqdan məmnundur.
Bu açıqlama Trampın Putinlə “məhsuldar” telefon danışığı keçirdiyini və “dərhal danışıqlara başlamaq” niyyətini vurğuladığı bir vaxtda gəldi. Hər iki lider Ukrayna məsələsinin həlli üçün təcili danışıqlara başlamaq barədə razılığa gəliblər. Tramp, həmçinin, Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ilə də əlaqə saxlayaraq, onu bu danışıqlar barədə məlumatlandırıb.
Məsələ ilə bağlı Crossmedia.az-a danışan politoloq Elçin Xalidbəyli bildirib ki, Trampın Ukrayna müharibəsinin dayandırılması ilə bağlı vədləri seçki kampaniyasında mühüm rol oynasa da, artıq yeni mərhələ başlayır: “Donald Tramp əvvəlki vədlərdən tədricən geri çəkilir və müharibənin dayandırılması prosesində ABŞ və Qərbin maraqlarını ön plana çıxarır. Yəni, artıq Rusiya ilə bağlı verdiyi vədlər heç bir əhəmiyyət daşımır. Tramp nə Rusiyanı, nə də onun nüfuzunu düşünür. Administrasiyası Rusiya hakimiyyətinin və hərbi-sənaye kompleksinin çöküş mərhələsində olduğunu anlayır. Əgər müharibə bir qədər də uzanarsa, Rusiya daha da zəifləyəcək və öz sərhədləri daxilində sıxışdırılmış bir dövlətə çevriləcək”. – deyə politoloq vurğulayıb.
Elçin Xalidbəylinin sözlərinə görə, Avropa ölkələri də belə bir nəticəyə ümid edir, çünki “Avropada ciddi narahatlıq var ki, əgər Rusiya müharibədən fasilə əldə edərsə, təxminən beş ildən sonra Avropa ölkələrinə hücum edəcək gücə çata bilər. Bu isə Avropanın gələcəyi üçün böyük təhlükə yaradır”.
Ekspert hesab edir ki, Tramp administrasiyasının əsas məqsədlərindən biri Rusiyanı əlverişsiz şərtlərlə sülhə məcbur etməkdir. “Son vaxtlar bəzi konkret tələblər də irəli sürülməyə başlayıb. Bunlardan biri Rusiyanın işğal etdiyi bütün ərazilərdən qoşunlarını çıxarması ilə bağlıdır. Əgər Rusiya bu şərti yerinə yetirərsə, Ukrayna da hazırda nəzarətində olan bəzi Rusiya ərazilərindən qoşunlarını çıxara bilər. Yəni, işğal olunmuş ərazilərin mübadiləsi gündəmə gətirilir”. – politoloq bildirib.
Bununla belə, Moskva bu şərtlərlə razılaşmır. “Rusiya istəyir ki, Ukrayna qoşunlarını Rusiyanın nəzarətində olan ərazilərdən çıxarsın, lakin özü işğal etdiyi əraziləri saxlamağa davam etsin. Ancaq dünyada heç kim Rusiyanın bu absurd və məntiqsiz şərtlərini qəbul etməz”. – deyə Xalidbəyli qeyd edib.
Onun sözlərinə görə, Trampın dərhal danışıqlara başlamaq təklifi Kremlin diqqətinə çatdırılan diplomatik mesajdır. “Əgər Moskva Ukrayna müharibəsini dayandırmaq üçün Qərbin təklif etdiyi şərtləri qəbul etməzsə, yaxın gələcəkdə daha ağır vəziyyətə düşəcək və daha sərt şərtlərlə sülh sazişini imzalamağa məcbur qalacaq. Trampın bundan əvvəl verdiyi bəyanatlardan birində də bu mövqe açıq şəkildə əks olunub: ‘Əgər Prezident Putin dərhal sülh müqaviləsini imzalamazsa, Rusiya məhv ola bilər”. – deyə politoloq əlavə edib.
Ekspertin fikrincə, Vaşinqton və Qərb Rusiyada mövcud hakimiyyətin qalmasını istəmir və bu istiqamətdə strategiyalarını davam etdirəcək. “ABŞ və Avropa Rusiyaya qarşı ortaq mövqeyini qoruyacaq. Hərçənd bəzi Avropa ölkələrinin fərqli yanaşmaları var, lakin ümumilikdə, Qərb Rusiyanı daha da zəiflətmək üçün növbəti təzyiq mərhələsinə üstünlük verəcək”. – deyə Elçin Xalidbəyli vurğulayıb.
Maral Şahverdili
18:24 13.02.2025
Oxunuş sayı: 13300
