Siyasət
BMT Təhlükəsizlik Şurasında böyük dəyişiklik qapıda! – Bakının qlobal güc həmləsi
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinin (DİM) həyata keçirilməsində nümunəvi tərəfdaş kimi çıxış edən Azərbaycan, post-münaqişə dövrünün reallıqları fonunda qlobal diplomatiya və normayaradıcı siyasətdə imkanlarını kəskin şəkildə artırıb. Təbii resursların, xüsusilə karbohidrogen ehtiyatlarının bərpası və gələcək nəsillərə çatdırılması öhdəliyini BMT standartlarına tam uyğunlaşdıran Bakı, COP29 İqlim Sammitinə ev sahibliyi etməklə planetin ekoloji ekosisteminin qorunması və zərər görmüş ərazilərin reabilitasiyası istiqamətində tarixi missiyanı icra edib. Bəzi qərəzli dairələrin hücumlarına baxmayaraq, beynəlxalq ekspert auditoriyası Azərbaycanın həm resurs hasilatını, həm də "yaşıl keçid"i paralel və dayanıqlı idarə etmək bacarığını təsdiqləyib. Eyni zamanda, işğaldan azad olunmuş ərazilərdəki mina dəhşətinə qarşı mübarizənin BMT-nin 18-ci Dayanıqlı İnkişaf Məqsədi kimi qlobal gündəliyə salınması, Rəqəmsal Sazişə inteqrasiya və BMT Təhlükəsizlik Şurasındakı ədalətli islahat çağırışları Rəsmi Bakının yalnız hüquqi-humanitar mandatını deyil, həm də qlobal "yumşaq güc" resurslarını zirvəyə qaldırır.
Mövzu ilə bağlı Crossmedia.az-a açıqlama verən Milli Məclisin deputatı Hikmət Babaoğlu Azərbaycanın BMT-nin davamlı inkişaf proqramındakı rolu, ekoloji balansı və COP29 müvəffəqiyyətini ətraflı şərh edib:
"Azərbaycan Birləşmiş Millətlər Təşkilatının müəyyənləşdirdiyi əsas prioritetlərdən biri olan davamlı inkişaf proqramını dəstəkləyib və ona fəal şəkildə qoşulub. Davamlı inkişaf hazırda dünyada mövcud olan resursların, ekoloji düzənin, təbii sərvətlərin təkcə bu gün istismar edilməsi yox, həm də bərpa olunması və gələcək nəsillərə çatdırılmasını əhatə edən geniş proqramdır. Azərbaycan bu proqram çərçivəsində çox böyük addımlar atıb. COP29-un ölkəmizdə keçirilməsi də təsadüfi deyildi. Çünki Azərbaycan kiçik ölkə olmasına baxmayaraq, qlobal ekoloji problemlərin həlli üçün hər zaman real töhfələr verib.
Təbii ehtiyatları zəngin olan və karbohidrogen ehtiyatlarından istifadə edən bir ölkədə bu tədbirin keçirilməsinə etiraz edənlər də vardı. Lakin yüksək səviyyəli beynəlxalq ekspertlərin gəldiyi son qənaət belə oldu ki, Azərbaycanda ekosistemin qorunması və karbohidrogen ehtiyatlarının istismarı elə BMT proqramına tam uyğun şəkildə həyata keçirilir. Bu gün BMT ilə Azərbaycan arasında davamlı inkişaf gündəliyi üzrə əməkdaşlıq qarşılıqlı faydalı müstəvidə uğurla davam edir".
Milli Məclisin deputatı Bəhruz Məhərrəmov isə Azərbaycanın BMT platformasındakı yeni beynəlxalq təşəbbüslərini, 18-ci qlobal məqsəd təklifini və iqlim diplomatiyasını şərh edərək bildirib:
"Azərbaycanın BMT-nin qlobal gündəliyindəki iştirakını daha da gücləndirmək və beynəlxalq nüfuzunu artırmaq üçün ilk növbədə post-münaqişə dövrünün reallıqlarına əsaslanan yeni hüquqi və humanitar təşəbbüslərin BMT platformasına inteqrasiyası prioritet təşkil etməlidir. Bu baxımdan, mina təhlükəsi ilə mübarizə və minatəmizləmə fəaliyyəti yalnız milli təhlükəsizlik məsələsi kimi deyil, BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinə əlavə olunacaq xüsusi, 18-ci qlobal məqsəd kimi hüquqi və siyasi müstəvidə təşviq edilməlidir. Bu, Bakının qlobal təhlükəsizlik və humanitar hüquq gündəliyində normayaradıcı aktora çevrilməsinə şərait yaradacaq.
Eyni zamanda, COP29-da cənab Prezident İlham Əliyevin liderliyində formalaşmış iqlim diplomatiyası və "yaşıl keçid" təcrübəsinin institusional davamlılığı təmin edilməlidir. Azərbaycanın BMT çərçivəsində inkişaf etməkdə olan və kiçik ada dövlətlərinin maraqlarını müdafiə etməsi "Cənub-Cənub" əməkdaşlığı formatında geosiyasi mövqeyimizi möhkəmləndirir. Rəqəmsal transformasiya sahəsindəki təcrübəmizin BMT-nin Qlobal Rəqəmsal Sazişi ilə uzlaşdırılması, BMT TŞ-nin 1325 saylı qətnaməsinə uyğun regional təşəbbüslərə liderlik və Qoşulmama Hərəkatından gələn siyasi kapital ilə BMT Təhlükəsizlik Şurasındakı islahat debatlarında fəal mövqe tutmaq Azərbaycanın qlobal idarəetmədə strateji tərəfdaş imicini tamamilə tamamlayır".
Zeynəb Həsən
22:26 23.10.2026
Oxunuş sayı: 108
