Azərbaycanda klassik avtomobillər: Keçmişin yollarda yaşayan izləri
Klassik avtomobillər sadəcə nəqliyyat vasitəsi deyil. Onlar müəyyən bir dövrün texnologiyasını, dizaynını, həyat tərzini və hətta sosial münasibətlərini özündə əks etdirən canlı tarix nümunələridir. Azərbaycanda da son illər klassik avtomobillərə maraq artır, köhnə modellər şəxsi kolleksiyaların və müxtəlif avtomobil tədbirlərinin diqqət mərkəzinə çevrilir.
Crossmedia.az xəbər verir ki, sovet dövründə Azərbaycanda ən çox rast gəlinən avtomobillər arasında “Volqa”, “Jiquli”, “Moskviç”, “Zaporojets” və “QAZ” markalarının müxtəlif modelləri xüsusi yer tuturdu. Vaxtilə gündəlik istifadə üçün alınan bu avtomobillərin bir qismi bu gün kolleksiya dəyəri daşıyır.
Xüsusilə QAZ-21 “Volqa” Azərbaycanda klassik avtomobillər arasında xüsusi nostalji yaradan modellərdən biridir. Böyük kuzovu, xarakterik radiator barmaqlığı və dövrün özünəməxsus dizaynı ilə seçilən avtomobil uzun illər sovet şəhərlərinin küçələrində status göstəricilərindən biri hesab olunurdu.
“Jiquli”dən kolleksiya avtomobilinə 1970-1980-ci illərdə Azərbaycanda geniş yayılan “Jiquli” modelləri də zaman keçdikcə yeni məna qazanıb. Bir vaxtlar ailələrin gündəlik ehtiyaclarını qarşılayan avtomobillər bu gün bəzi avtomobil həvəskarları üçün nostalji və kolleksiya predmetidir. Xüsusilə yaxşı qorunmuş, zavod vəziyyətinə yaxın avtomobillər daha çox maraq doğurur. Avtomobilin orijinal mühərrikinin, salonunun, kuzov detallarının və digər komponentlərinin qorunması onun kolleksiya dəyərinə ciddi təsir edə bilər.
Klassik avtomobili saxlamaq niyə çətindir?
Klassik avtomobil sahibi olmaq yalnız avtomobili almaqdan ibarət deyil. Əslində, əsas məsələ onu qorumaq və texniki vəziyyətdə saxlamaqdır. Yaşı onilliklərlə ölçülən avtomobillər üçün orijinal ehtiyat hissələrinin tapılması çətin ola bilər. Bəzi sahiblər xaricdən detal sifariş edir, bəziləri isə köhnə hissələri bərpa etdirirlər. Kuzovun və salonun orijinal görünüşünün qorunması da ayrıca xərc tələb edir. Bununla yanaşı, klassik avtomobilin bərpasında ən böyük mübahisələrdən biri onun tamamilə yenilənməsi, yoxsa orijinal vəziyyətinin saxlanılmasıdır. Bəzi kolleksiyaçılar avtomobili yeni kimi göstərməyə çalışır, digərləri isə onun yaşını və tarixi izlərini qorumağa üstünlük verir.
Azərbaycanda klassik avtomobil mədəniyyəti
Bakıda klassik avtomobillərə marağın artması müxtəlif avtomobil sərgiləri, yürüşlər və həvəskarların yaratdığı kolleksiyalar vasitəsilə də özünü göstərir. Belə tədbirlərdə yalnız avtomobil nümayiş etdirilmir, həm də müxtəlif nəsillər arasında nostalji əlaqə yaranır. Yaşlı nəsil üçün bu avtomobillər keçmişin xatirəsidirsə, gənclər üçün onlar fərqli dizaynı və mexaniki quruluşu ilə maraqlı kolleksiya obyektidir. Müasir avtomobillərdə elektron sistemlərin, sensorların və rəqəmsal texnologiyaların üstünlük təşkil etdiyi bir dövrdə klassik avtomobillərin mexaniki quruluşu da avtomobil həvəskarlarına tamamilə fərqli təcrübə təqdim edir.
Klassik avtomobil həm də investisiyadır?
Dünyada nadir və yaxşı qorunmuş klassik avtomobillər böyük məbləğlərə satılır. Avtomobilin istehsal ili, buraxılış sayı, texniki vəziyyəti, orijinallığı və tarixçəsi onun qiymətini müəyyən edən əsas amillərdəndir. Azərbaycanda isə bu bazarın hələ inkişaf mərhələsində olduğunu demək olar. Buna baxmayaraq, nadir modellərə və keyfiyyətli bərpa olunmuş avtomobillərə marağın artması gələcəkdə klassik avtomobillərin ayrıca kolleksiya bazarının formalaşmasına səbəb ola bilər.
Keçmişi gələcəyə daşıyan avtomobillər
Klassik avtomobillərin əsas dəyəri onların sürətində və texniki göstəricilərində deyil. Bu avtomobillər müəyyən bir dövrü yaşadır. Onların hər birində istehsal olunduğu illərin dizayn fəlsəfəsi, texniki imkanları və insanların avtomobilə münasibəti əks olunur. Azərbaycanda küçələrdə hələ də qorunub saxlanılan “Volqa”, “Jiquli”, “Moskviç” və digər klassik modellər əslində şəhərlərin avtomobil tarixinin bir hissəsidir. Onların bərpası və qorunması isə təkcə şəxsi hobbi deyil, müəyyən mənada avtomobil irsinin yaşadılmasıdır.
00:30 01.09.2026
Oxunuş sayı: 47
