Gündəm
Azərbaycan Avropaya daha çox qaz verməyə hazırdır
Azərbaycanın Avropaya təbii qaz tədarükünü artırmaq üçün lazımi resursları var, lakin Cənub Qaz Dəhlizinin mövcud gücü artıq tam istifadə olunur.
Crossmedia.Az- ın "Brussels Times" qəzetinə istinadən verdiyi məlumata görə , bunu Azərbaycan Prezidentinin xüsusi nümayəndəsi Elçin Əmirbəyov Brüsseldəki Azərbaycan səfirliyində keçirilən brifinqdə bildirib.
Diplomat vurğulayıb ki, "Bizim lazımi resurslarımız var, lakin bizə nəqliyyat infrastrukturu lazımdır".
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan uzunmüddətli müqavilələr olmadan, xüsusən də Avropa Birliyinin qazıntı yanacaq layihələrinə investisiya qoyuluşuna qoyduğu məhdudiyyətlər nəzərə alınmaqla, qaz nəqli infrastrukturunun genişləndirilməsini müstəqil şəkildə maliyyələşdirə bilməz.
Əmirbəyov bildirib ki, "Əgər Azərbaycandan daha çox qaz almaq üçün aydın niyyət və istək varsa, biz cəsarətli qərarlar gözləyirik".
O xatırladıb ki, Azərbaycan 2006-cı ildən, yəni Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri fəaliyyətə başlayandan bəri Avropanın enerji təchizatının şaxələndirilməsini təşviq edir. Azərbaycan qazı hazırda on Aİ ölkəsinə tədarük olunur.
2022-ci ildə imzalanmış strateji tərəfdaşlıq memorandumuna əsasən, Azərbaycan 2027-ci ilə qədər Aİ-yə qaz tədarükünü ikiqat artırmağı öhdəsinə götürüb. Əmirbəyovun sözlərinə görə, mövcud ixrac həcmləri nəzərə alınmaqla, bu məqsədə tamamilə nail olmaq mümkündür.
O, həmçinin qeyd edib ki, Azərbaycan Xəzər dənizində külək enerjisi, günəş enerjisi və su elektrik stansiyaları da daxil olmaqla bərpa olunan enerji mənbələrini fəal şəkildə inkişaf etdirir. Bununla belə, təbii qaz uzun müddət keçid enerji mənbəyi olaraq qalacaq.
Əmirbəyov Bakı ilə Brüssel arasındakı münasibətlərdən danışarkən əməkdaşlıq üçün hüquqi bazanın yenilənməsinin vacibliyini vurğulayıb.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanla Aİ arasında mövcud saziş 1999-cu ildə bağlanıb və hazırda tamamilə köhnəlib.
Yeni hərtərəfli saziş üzrə danışıqlar ötən ilin sonlarında bərpa olunub. Növbəti raund dekabr ayına planlaşdırılıb. Sənəd siyasi, iqtisadi, ticarət, humanitar və təhlükəsizlik sahələrində əməkdaşlığı əhatə edir.
Əmirbəyov qeyd edib ki, hər iki tərəfin danışıqlar qruplarına saziş üzərində işi mümkün qədər tez başa çatdırmaq səlahiyyəti verilib.
Bundan əlavə, Azərbaycanla Avropa İttifaqı arasında tərəfdaşlıq prioritetləri ilə bağlı ayrıca sənəd hazırlanır və ötən yay bu barədə prinsipial razılaşma əldə edilib.
Brifinqin əhəmiyyətli bir hissəsi Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh prosesinə həsr olunmuşdu.
"Biz artıq faktiki olaraq sülh içində yaşayırıq", - deyə Azərbaycan Prezidentinin nümayəndəsi bildirib
Onun sözlərinə görə, 2025-ci ilin avqust ayında Vaşinqtonda keçirilən tarixi sammitdən sonra iki ölkə arasında sülhün möhkəmləndirilməsi istiqamətində ardıcıl bir proses başladı.
Azərbaycanın əsas xarici siyasət məqsədi əldə edilmiş razılaşmaların davamlı və dönməz sülhə çevrilməsi olaraq qalır.
Əmirbəyov qeyd edib ki, Azərbaycan və Ermənistan arasında ticarət-iqtisadi münasibətlər 2025-ci ilin sonundan etibarən inkişaf etməyə başlayıb. Sərhədlərin delimitasiyası davam edir, dövlət məmurları arasında müntəzəm təmaslar saxlanılır və vətəndaş cəmiyyətləri arasında dialoq inkişaf edir.
Diplomat ən bariz nümunələrdən biri kimi Ermənistana Azərbaycan dizel yanacağının tədarükünü göstərib.
“Cəmi bir il əvvəl bu, elmi fantastika hesab olunardı, amma bu gün bu, reallıqdır”, - deyə o vurğuladı və əlavə etdi ki, yanacaq qiymətlərinin aşağı düşməsi Ermənistan əhalisinə fayda verir.
Sülh sazişinin imzalanması perspektivlərindən danışan Əmirbəyov xatırladıb ki, sənəd iki ölkənin xarici işlər nazirləri tərəfindən Vaşinqtonda paraflanıb, lakin hələ də imzalanmayıb.
O, vurğuladı ki, Azərbaycanın nöqteyi-nəzərindən yeganə qalan şərt Ermənistan Konstitusiyasını sülh müqaviləsinin müddəalarına uyğunlaşdırmaqdır.
Diplomat qeyd edib ki, konstitusiya islahatı Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanın özünün təşəbbüsüdür və ilk dəfə 2018-ci ildə səsləndirilib.
Əmirbəyov deyib: "Biz bunun daxili bir proses olduğunu tam olaraq qəbul edirik və hərəkətlərimizin müdaxilə kimi qəbul edilməsini istəmirik".
Onun sözlərinə görə, Bakı yalnız gələcək sülhün davamlı və dönməz olmasını təmin etməkdə maraqlıdır.
Prezident nümayəndəsi qeyd edib ki, konstitusiya məsələsi həll edildikdən sonra müqavilənin imzalanması üçün heç bir ciddi maneə olmayacaq. Sənədin ratifikasiyası, diplomatik münasibətlərin qurulması və sərhədlərin açılması ardınca baş verməlidir.
Əmirbəyov sazişin imzalanması üçün konkret bir müddət proqnozlaşdırmayaraq, mövcud tarixi sülh fürsətindən yararlanmağın vacibliyini vurğulayıb.
Diplomat regionda nəqliyyat əlaqələrinin inkişafına xüsusi diqqət yetirərək, nəqliyyat əlaqəsini sülh prosesinin ən vacib nəticələrindən biri adlandırıb.
Xüsusilə, Əmirbəyov ABŞ-ın dəstəklədiyi TRIPP layihəsinin əhəmiyyətini qeyd edib. Bu layihənin məqsədi Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında Ermənistan ərazisindən keçməklə əlaqəni təmin etmək, eləcə də Türkiyə və Avropa ilə nəqliyyat əlaqələri üçün əlavə imkanlar yaratmaqdır.
Onun sözlərinə görə, layihənin həyata keçirilməsi Ermənistana əvvəllər onun ərazisindən kənarda qalan regional dəmir yolu və boru kəməri şəbəkələrinə qoşulmağa imkan verəcək.
Prezidentin nümayəndəsi vurğulayıb ki, "İki ölkə arasında iqtisadi qarşılıqlı asılılıq sülhün ən yaxşı təminatlarından biridir".
O, həmçinin bildirib ki, Azərbaycan Avropa İttifaqını Naxçıvanda 194 kilometrlik dəmir yolunun bərpasında iştirak etməyə dəvət edib. TRIPP-dən fərqli olaraq, bu infrastrukturun sıfırdan qurulmasına ehtiyac olmayacaq. Hazırda Bakı Avropa Yenidənqurma və İnkişaf Bankından texniki-iqtisadi əsaslandırma gözləyir.
Əmirbəyov Avropa Komissiyası sədrinin münaqişədən sonrakı münasibətlərin normallaşdırılması çərçivəsində nəqliyyat əlaqələrinin inkişafını dəstəkləməyə hazır olması barədə Aİ-nin bəyanatını alqışladı. O, həmçinin Türkiyənin Naxçıvana doğru Qars-İğdır dəmir yolu xəttinin tikintisini qeyd etdi.
Diplomatın sözlərinə görə, yeni nəqliyyat marşrutlarının inkişafı bir çox ölkələrə fayda verəcək və Cənubi Qafqazın beynəlxalq ticarətdə rolunu gücləndirməsinə imkan verəcək.
Əmirbəyov Rusiya ilə münasibətlərə də münasibət bildirib. O, Azərbaycan sərnişin təyyarəsinin vurulmasından sonra ikitərəfli münasibətlərin çətin bir dövr keçirdiyini etiraf etsə də, hər iki tərəfin münasibətləri normallaşdırmaq istəyini vurğulayıb.
Sülh prosesi barədə danışan Prezidentin nümayəndəsi qeyd edib ki, Azərbaycan əldə edilən razılaşmaları regiondakı bütün dövlətlər üçün qarşılıqlı faydalı hesab edir.
"Biz inanmırıq ki, regionda və ya xaricində heç bir ölkənin itirəcəyi bir şey yoxdur", - deyə o bildirib.
Diplomat vurğulayıb ki, hazırkı irəliləyiş Azərbaycan və Ermənistanın xarici vasitəçiliyə etibar etmədən danışıqlar prosesi üçün məsuliyyəti müstəqil şəkildə öz üzərlərinə götürmələri sayəsində əldə edilib.
Ukraynadakı vəziyyətə toxunan Əmirbəyov Azərbaycanın beynəlxalq hüquqa sadiqliyini və Ukrayna xalqının əzablarını yüngülləşdirmək səylərini xatırladıb.
O, xüsusilə vacib infrastruktur təhlükəsizliyi məsələsinə toxunaraq, təhdidlərin qarşısını almaq üçün qonşu dövlətlərlə proqnozlaşdırıla bilən münasibətlərin və diplomatik dialoqun vacibliyini vurğuladı.
Əmirbəyov həmçinin Azərbaycan və Ermənistandakı vətəndaş cəmiyyətləri arasında əlaqələrdən də danışıb. O bildirib ki, media və beyin mərkəzlərinin nümayəndələrini bir araya gətirən "Sülh Körpüsü" təşəbbüsü çərçivəsində görüşlər qarşıdakı həftə və aylarda da davam edəcək.
O bildirib ki, bu əlaqələrin əsas məqsədi hər iki ölkənin əhalisinə sülhün faydalarını və dinc yanaşı yaşamağa alternativin olmamasını izah etməkdir.
Bundan əlavə, diplomat Azərbaycanın Belçika ilə əlaqələrinin genişləndirilməsində və ölkəmizin Belçika cəmiyyətində tanınmasının artırılmasında maraqlı olduğunu bildirib.
O bildirib ki, "Azərbaycan Hava Yolları" 2027-ci ilin may ayında Bakı ilə Brüssel arasında birbaşa uçuşlar açmağı planlaşdırır.
Əmirbəyov həmçinin Azərbaycanın turizm potensialı, mədəni irsi, təbii müxtəlifliyi və yeni əməkdaşlıq sahələrinin inkişaf etdirilməsi imkanları barədə danışıb.
16:59 22.10.2026
Oxunuş sayı: 59
